Τα οικοσυστήματα απορροφούν το μισό CO2 – το άλλο μισό είναι που μας «πνίγει»...

Η Φύση συνεχίζει να «καθαρίζει» για λογαριασμό των ανθρώπων (μεταφορικά και κυριολεκτικά), που, όμως, συνεχώς, φορτώνουν όλο και περισσότερη «βρωμιά», υπό μορφή διοξειδίου του άνθρακα. Εκείνη «ρουφάει» στους ωκεανούς, στα δάση και σε άλλα οικοσυστήματα, περίπου τη μισή ποσότητα του αερίου, που εκλύεται κυρίως από ανθρώπινες δραστηριότητες – κι εκείνοι, ακάθεκτοι, προσπαθούν να την κορέσουν. Μια νέα έρευνα Αμερικανών επιστημόνων του πανεπιστημίου του Κολοράντο και της Εθνικής Υπηρεσίας Ωκεανών και Ατμόσφαιρας (ΝΟΑΑ) των ΗΠΑ, με επικεφαλής τον βιογεωχημικό Άσλεϊ Μπαλαντάιν, που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «Nature», ανέλυσε στοιχεία 50 ετών σχετικά με το διοξείδιο του άνθρακα, διεθνώς. Οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι, παρά τη διαρκή αύξηση των εκπομπών αερίων, τα οικοσυστήματα της θάλασσας και της ξηράς δεν έχουν χάσει -ακόμα τουλάχιστον- την ικανότητά τους να απορροφούν σε μεγάλο μέρος αυτά τα αέρια και έτσι να αποτελούν πάντα μια πολύτιμη «ασπίδα» προστασίας κατά της κλιματικής αλλαγής. Το συμπέρασμα αυτό είναι σημαντικό και εν μέρει καθησυχαστικό, επειδή ορισμένες άλλες μελέτες είχαν εκτιμήσει ότι ήδη η Φύση εμφανίζει σημάδια κορεσμού και σταδιακής αδυναμίας να παίξει αυτό τον ρόλο αναχώματος κατά της ανθρωπογενούς αλλαγής του κλίματος. Προς το παρόν, πάντως, φαίνεται πως οι ωκεανοί και τα άλλα οικοσυστήματα δεν έχουν μειώσει το ποσοστό διοξειδίου του άνθρακα, που αφαιρούν από την ατμόσφαιρα, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι δεν παραμένει πάντα ο κίνδυνος πως κάποια στιγμή η Φύση θα εμφανιστεί «ανίκανη» να παρέχει χείρα βοηθείας στους ανθρώπους- και, όταν συμβεί αυτό, η άνοδος της θερμοκρασίας αναμένεται να λάβει ανησυχητικά μεγάλες διαστάσεις. Όπως χαρακτηριστικά είπε ο κλιματολόγος της ΝΟΑΑ Πίτερ Τανς, «δεν περιμένουμε ότι αυτό (σ.σ. η βοήθεια από τη Φύση) θα συνεχιστεί για πάντα». Το διοξείδιο του άνθρακα εκλύεται στην ατμόσφαιρα κυρίως μέσω της καύσης ορυκτών καυσίμων, αλλά επίσης από τις δασικές πυρκαγιές και από φυσικές διαδικασίες. Το αέριο, στη συνέχεια, απορροφάται σε σημαντικό βαθμό από τα φυτά και από τα νερά των ωκεανών. Η νέα έρευνα καθησυχάζει ότι, προς το παρόν, όλα μαζί τα γήινα οικοσυστήματα συνεχίζουν να τα βγάζουν πέρα με τις αυξημένες ποσότητες διοξειδίου που εκλύονται, απορροφώντας σταθερά περίπου τις μισές από αυτές. Οι εκλύσεις αερίων έχουν αυξηθεί σημαντικά μετά το 1960 και σήμερα η Γη έχει φθάσει να απορροφά διπλάσιο διοξείδιο από ό,τι πριν από 50 χρόνια. Το υπόλοιπο διοξείδιο συνεχίζει να συσσωρεύεται στην ατμόσφαιρα και να επιδεινώνει το φαινόμενο του θερμοκηπίου. Σύμφωνα με την μελέτη, περίπου 350 δισεκατομμύρια τόνοι άνθρακα (ισοδύναμοι με περίπου ένα τρισεκατομμύριο τόνους διοξειδίου) έχουν εκλυθεί μεταξύ των ετών 1959 – 2010. Ακόμα, τα στοιχεία δείχνουν ότι, ενώ στη δεκαετία του ’90, η απορρόφηση διοξειδίου από τα οικοσυστήματα φάνηκε να μειώνεται, στην επόμενη δεκαετία, μετά το 2000, η απορρόφηση αυξήθηκε και πάλι. Αυτή η διακύμανση από δεκαετία σε δεκαετία στον λεγόμενο «κύκλο του άνθρακα» της Γης δείχνει ότι οι επιστήμονες δεν έχουν ακόμα καταλάβει καλά τις διαδικασίες, μέσω των οποίων τα διάφορα οικοσυστήματα αφαιρούν το διοξείδιο από την ατμόσφαιρα. Όμως, όπως είπε ο Τανς, «από τη στιγμή που δεν γνωρίζουμε ούτε γιατί, ούτε πού ακριβώς συμβαίνει αυτή η φυσική διαδικασία, δεν μπορούμε να βασιζόμαστε σε αυτήν». Η αδυναμία αυτή, πρόσθεσε, δυσκολεύει τις προβλέψεις για τα μελλοντικά επίπεδα του διοξειδίου στην ατμόσφαιρα και, κατά συνέπεια, την εξέλιξη της κλιματικής αλλαγής στο μέλλον. Οι ερευνητές εκτιμούν, πάντως, ότι «η απορρόφηση του διοξειδίου από τους ωκεανούς και τα οικοσυστήματα βαθμιαία θα επιβραδυνθεί». Ήδη, οι ωκεανοί έχουν γίνει πιο όξινοι, καθώς, μόνο αυτοί, απορροφούν περίπου το ένα τέταρτο των συνολικών ανθρωπογενών εκπομπών διοξειδίου. Καθώς οι ωκεανοί γίνονται πιο όξινοι, δυσκολεύονται όλο και περισσότερο να απορροφήσουν πρόσθετο διοξείδιο. Ακόμα, όπως προειδοποιούν οι επιστήμονες, η απορρόφηση του διοξειδίου από τη Φύση δεν σημαίνει ότι αυτό εξαφανίζεται. Απλώς δεσμεύεται από τα φυτά, τους ωκεανούς και άλλες διαδικασίες, πράγμα που σημαίνει ότι, υπό κάποιες άλλες μελλοντικές συνθήκες, θα μπορούσε να απελευθερωθεί ξανά στην ατμόσφαιρα – και ίσως με μαζικό τρόπο. Το διοξείδιο του άνθρακα στην ατμόσφαιρα έχει αυξηθεί από περίπου 280 μέρη ανά εκατομμύριο (ppm), λίγο πριν από τη Βιομηχανική Επανάσταση, σε περίπου 394 μέρη σήμερα, ενώ ο ρυθμός του είναι σταθερά αυξητικός, με αποτέλεσμα να εκτιμάται ότι θα φτάσει τα 400 μέρη το 2016. Συνολικά, 33,6 δισεκατομμύρια τόνοι διοξειδίου εκλύθηκαν παγκοσμίως το 2010 και άλλα 34,8 δισεκατομμύρια το 2011, σύμφωνα με τη Διεθνή Υπηρεσία Ενέργειας.

Πηγή:ert.gr

Διαβάστε περισσότερα...

Tα οικοσυστήματα θα μετακινούνται εκατοντάδες μέτρα κάθε χρόνο...

Τα χερσαία οικοσυστήματα του πλανήτη μας (τα ποικίλα ζωικά και φυτικά είδη και μαζί με αυτά οι κατοικίες τους) θα αναγκαστούν να… πηγαίνουν βόλτα εκατοντάδες μέτρα κάθε χρόνο, προκειμένου να τα βγάλουν πέρα με την κλιματική αλλαγή λόγω ανόδου της θερμοκρασίας, σύμφωνα με μια νέα αμερικανική επιστημονική έρευνα. Είναι η πρώτη μελέτη που προχωρά σε συγκεκριμένη ποσοτική εκτίμηση για το μέγεθος της υποχρεωτικής μετακίνησης, που θα έχει τον χαρακτήρα του "φεύγω ή πεθαίνω".
Κατά μέσο όρο, στη διάρκεια του 21ού αιώνα, εκτιμάται ότι τα οικοσυστήματα θα πρέπει να μετακινούνται γύρω στα 420 μέτρα ετησίως προς περιοχές με ψυχρότερα κλίματα, προκειμένου τα ποικίλα είδη που ζουν σε αυτά, να προσαρμοστούν και να επιβιώσουν. Τις μεγαλύτερες προκλήσεις αντιμετωπίζουν τα επίπεδα οικοσυστήματα, όπως οι υδροβιότοποι, οι σαβάνες, οι χορτολιβαδικές εκτάσεις και οι έρημοι, που θα πρέπει να μετακινηθούν περισσότερο από κάθε άλλο οικοσύστημα (ίσως πάνω από ένα χιλιόμετρο το χρόνο) για να επιβιώσουν.
Τα ορεινά οικοσυστήματα είναι πιο τυχερά, καθώς ακόμα και μια μικρή μετακίνησή τους προς μεγαλύτερο υψόμετρο τούς χαρίζει ένα πιο δροσερό περιβάλλον. Η κλιματική αλλαγή εκτιμάται ότι θα έχει βραδύτερη επίπτωση στα οικοσυστήματα των τροπικών και υποτροπικών κωνοφόρων δασών, καθώς και των κωνοφόρων δασών στην εύκρατη ζώνη, που αναμένεται να μετακινούνται με μέση ετήσια ταχύτητα 80 έως 110 μέτρων.
Η μελέτη έγινε από ερευνητές της Ακαδημίας Επιστημών της Καλιφόρνιας, του πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας-Μπέρκλεϊ και του Ινστιτούτου Επιστημών Κάρνεγκι και δημοσιεύτηκε στο περιοδικό "Nature", σύμφωνα με το Γαλλικό Πρακτορείο.
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η κλιματική αλλαγή θα πυροδοτήσει μια ανηλεή δαρβινική μάχη για επιβίωση μεταξύ των ειδών. Θα επιβιώσουν τα είδη εκείνα που είτε θα προσαρμοστούν στην πιο υψηλή θερμοκρασία της περιοχής τους (συχνά τροποποιώντας τις φυσικές κατοικίες τους), είτε μεταναστεύοντας σε άλλα μέρη.
Όσα είδη δεν μπορούν να προσαρμοστούν ή μετακινούνται πολύ αργά (όπως τα φυτά), πιθανώς θα έρθουν αντιμέτωπα με τον κίνδυνο εξαφάνισής τους. Σε ιδιαίτερα δυσμενή θέση θα είναι εκείνα τα είδη που "δεν θα έχουν πού να πάνε", ακόμα και αν μπορούν να μετακινηθούν σχετικά γρήγορα, επειδή λόγω των ανθρώπινων επεμβάσεων στη φύση, θα τους είναι αδύνατο να βρουν νέα κατοικία σχετικά κοντά στην προηγούμενη που εγκαταλείπουν.
Σύμφωνα με τη μελέτη, οι τωρινές προστατευμένες περιοχές (όπως τα διάφορα πάρκα και εθνικοί δρυμοί) είναι γενικά πολύ μικρές για να τα βγάλουν πέρα με τις αναγκαίες μετακινήσεις των ειδών λόγω της κλιματικής αλλαγής. Εκτιμάται ότι ούτε καν το ένα δέκατο (8%) των υφισταμένων σήμερα προστατευμένων περιοχών διεθνώς δεν θα διατηρήσει τις σημερινές κλιματολογικές συνθήκες τους μέσα στον τρέχοντα αιώνα.
Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι πρέπει να αναληφθεί δράση για τη μείωση των εκπομπών των "αερίων του θερμοκηπίου" και, παράλληλα, εισηγούνται να επεκταθούν και να διασυνδεθούν μεταξύ τους οι υπάρχουσες προστατευμένες περιοχές, ώστε να διευκολυνθεί η αναγκαστική μετακίνηση των οικοσυστημάτων. Η έρευνα κάνει ειδική αναφορά στο γεγονός ότι στη Μεσογειακή εύκρατη ζώνη (όπου περιλαμβάνεται και η Ελλάδα), οι περισσότερες προστατευμένες περιοχές είναι μικρού μεγέθους και υπερβολικά διασπασμένες μεταξύ τους, με συνέπεια τα οικοσυστήματα να είναι πιο ευάλωτα στην κλιματική αλλαγή.

Πηγή: Sigma Live

Διαβάστε περισσότερα...