Green Tank: Η Μετάβαση των λιγνιτικών περιοχών δεν μπορεί να είναι Δίκαιη χωρίς τη συμμετοχή των νέων...

Η νέα έκθεση του Green Tank περιγράφει τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η νεολαία στη Δυτική Μακεδονία λόγω της μετάβασης στη μεταλιγνιτική εποχή και υπογραμμίζει την ανάγκη συμπερίληψής της στον μηχανισμό διακυβέρνησης και τις χρηματοδοτήσεις.
Η μέχρι σήμερα εμπειρία από την κατάρτιση των Εδαφικών Σχεδίων Δίκαιης Μετάβασης καθώς και δημοσκοπικές έρευνες αναδεικνύουν ένα σημαντικό έλλειμμα ενημέρωσης και συμμετοχής των νέων των λιγνιτικών περιοχών στον σχεδιασμό της μετάβασης. Ωστόσο, οι ίδιοι/ες θα κληθούν να ζήσουν στο περιβάλλον που θα διαμορφωθεί από τις αποφάσεις που λαμβάνονται σήμερα. Ως εκ τούτου, η νεολαία χρειάζεται ενεργό και θεσμικά κατοχυρωμένο ρόλο σε όλες τις φάσεις της Δίκαιης Μετάβασης, από τον σχεδιασμό έως και την υλοποίηση.
Η νέα έκθεση του Green Tank με τίτλο «Ο ρόλος της νεολαίας στη Δίκαιη Μετάβαση: Η περίπτωση της Δυτικής Μακεδονίας» αναλύει τη σημερινή κατάσταση και εξετάζει τις δυνατότητες – θεσμικές και χρηματοδοτικές – για την ενεργή συμμετοχή των νέων στη μετάβαση της μεγαλύτερης λιγνιτικής περιφέρειας της χώρας, της Δυτικής Μακεδονίας, στη μεταλιγνιτική περίοδο.
Τα βασικά συμπεράσματα που προέκυψαν από την ανάλυση των πληθυσμιακών και κοινωνικο-οικονομικών δεδομένων της ΕΛΣΤΑΤ και της Eurostat έως το 2021 είναι τα εξής:
* Παρά τη μείωση της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από λιγνίτη τα τελευταία χρόνια, τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία (2019) δείχνουν πως η λιγνιτική δραστηριότητα παραμένει κυρίαρχη στη Δυτική Μακεδονία τόσο σε όρους ακαθάριστης προστιθέμενης αξίας (ΑΠΑ), αντιπροσωπεύοντας το 38% της ΑΠΑ της Περιφέρειας το 2019, όσο σε και αριθμό εργαζομένων που αντιστοιχεί στο 17,4% του συνόλου των εργαζομένων το ίδιο έτος.

* Tα ποσοστά ανεργίας των νέων ηλικίας 15-29 ετών στη Δυτική Μακεδονία στην πορεία των χρόνων ξεπερνούν κατά πολύ τον μέσο όρο των 96 ανθρακικών περιφερειών της Ευρωπαϊκής Ένωσης με 42% έναντι 13,3% αντίστοιχα το 2021.

* Η μείωση του πληθυσμού των νέων στη Δυτική Μακεδονία την τελευταία δεκαετία ήταν μεγαλύτερος από αυτή στις ανθρακικές περιφέρειες της ΕΕ. Έτσι το 2021 οι νέοι στη Δυτική Μακεδονία ήταν 16,9% λιγότεροι σε σχέση με το 2011, έναντι 11,7% του αντίστοιχου μέσου όρου των 96 ανθρακικών περιφερειών της ΕΕ, αντανακλώντας την εντεινόμενη φυγή των νέων που παρατηρείται στην περιοχή.

* Ο δείκτης των νέων ηλικίας 15-24 ετών που βρίσκονται εκτός εκπαίδευσης, επαγγελματικής κατάρτισης ή εργασίας (NEET) στη Δυτική Μακεδονία είναι διαχρονικά μεγαλύτερος από τον αντίστοιχο των ανθρακικών περιφερειών της ΕΕ. Ωστόσο, τόσο τα απόλυτα ποσοστά όσο και η διαφορά με τον μέσο όρο των ανθρακικών περιφερειών βαίνουν μειούμενα από το 2018 (17% και 13% αντίστοιχα για το 2021).

Η έκθεση παρουσιάζει επίσης αναλυτικά τα διαθέσιμα εργαλεία πολιτικής και τα ευρωπαϊκά και εθνικά χρηματοδοτικά προγράμματα που αφορούν τη νεολαία των λιγνιτικών περιοχών στην τρέχουσα προγραμματική περίοδο, τα οποία, αν αξιοποιηθούν κατάλληλα, μπορούν να συμβάλουν στην αντιμετώπιση των προκλήσεων που αντιμετωπίζουν οι νέοι/νέες στις λιγνιτικές περιοχές. Καταλήγει σε προτάσεις πολιτικής που αποσκοπούν στην ενίσχυση της ενεργοποίησης και της συμμετοχής των νέων στη Δίκαιη Μετάβαση των λιγνιτικών περιοχών όπως:
-Θέσπιση θεσμικού ρόλου της νεολαίας στον μηχανισμό διακυβέρνησης της μετάβασης.
-Δημιουργία ειδικού Ταμείου Νέων για τη Δίκαιη Μετάβαση από τους διαθέσιμους εθνικούς και ευρωπαϊκούς πόρους.
-Ενσωμάτωση της συγκράτησης φυγής των νέων ως δείκτη για την επιτυχία του Προγράμματος της Δίκαιης Μετάβασης (Πρόγραμμα ΕΣΠΑ-ΔΑΜ).
-Συγκρότηση πλατφόρμας ενημέρωσης και διαλόγου των νέων.
-Συγκρότηση Συμβουλίου Νέων για τη Δίκαιη Μετάβαση.
«Η Δίκαιη Μετάβαση των λιγνιτικών περιοχών αποτελεί ίσως τη μεγαλύτερη αναπτυξιακή και κοινωνική πρόκληση που αντιμετωπίζει η Ελλάδα την τρέχουσα δεκαετία. Δεδομένου ότι το νέο παραγωγικό μοντέλο θα επηρεάσει περισσότερο τους νέους και τις νέες των λιγνιτικών περιοχών, πρέπει οι ίδιοι/ες να αποκτήσουν ενεργό και θεσμικά κατοχυρωμένο ρόλο στη λήψη αποφάσεων που θα καθορίσουν το μέλλον και τη ζωή τους. Σε αυτήν την κατεύθυνση πρέπει να αξιοποιηθούν οι διαθέσιμοι εθνικοί και ευρωπαϊκοί πόροι της τρέχουσας προγραμματικής περιόδου καθώς και να συμπεριληφθούν εκπρόσωποι των νέων στον μηχανισμό διακυβέρνησης της μετάβασης. Η ενεργοποίηση τόσο των αρμόδιων αρχών για τη μεγαλύτερη συμμετοχή των νέων όσο και η κινητοποίηση και η συλλογική δράση της ίδιας της νεολαίας αποτελούν προϋποθέσεις για μια πραγματικά Δίκαιη Μετάβαση», δήλωσε η Ιωάννα Θεοδοσίου, συνεργάτιδα πολιτικής του Green Tank, εκ μέρους της συγγραφικής ομάδας της έκθεσης.

Πηγή: https://dasarxeio.com/2022/10/04/117598/

Διαβάστε περισσότερα...

Μαν. Παναγιωτάκης : Αποκαλύψεις για λογαριασμούς ηλεκτρικού, black-out και μείωση κόστους ενέργειας

Ο άλλοτε Προέδρος και διευθύνων σύμβουλος της Δ.Ε.Η. , Μανώλης Παναγιωτάκης, μιλώντας στον 98.4 ήταν αποκαλυπτικός για τους λογαριασμούς του ηλεκτρικού ρεύματος και το επικοινωνιακό όπως λέει τρικ των επιδοτήσεων. Εξηγεί από τι θα εξαρτηθούν τα ενδεχόμενα black out στο σύστημα διανομής ρεύματος, ενώ σημειώνει εμφατικά πως αν αντί για βίαιη απολιγνιτοποίηση είχαμε σε λειτουργία τον σταθμό Πτολεμαΐδα V , οι τιμές κόστους και λιανικής θα είχαν εντυπωσιακή μείωση. Εξηγεί με ποιες στοχευμένες δράσεις θα μπορούσε άμεσα να μειωθεί η τιμή στο κόστος της ενέργειας που είναι όπως λέει «κλειδί» για αποκλιμάκωση των τιμών παντού, θεωρώντας όμως στις παρούσες συνθήκες καθοριστικό το πλαφόν και στην λιανική. Τέλος αίσθηση προκαλούν τα όσα λέει για το πώς κινείται σήμερα η Δ.Ε.Η. που ως ο μεγαλύτερος πάροχος στην ελληνική αγορά θα μπορούσε να συμπαρασύρει όλους σε τιμολόγια προς τα κάτω και αντί αυτού συναγωνίζεται σε υπερκέρδη, την ώρα που τα Υπουργεία Ανάπτυξης και Ενέργειας, Ρ.Α. Ε. και άλλοι αρμόδιοι φορείς δεν ασκούν κανένα σοβαρό έλεγχο σε όλο το κύκλωμα αγοράς ενέργειας στην Ελλάδα.

Διαβάστε περισσότερα...

Γιώργος Αμανατίδης: «Υπογειοποίηση πυλώνων στην Ποντοκώμη και συμμετοχή των πολιτών στα μεγάλα έργα ΑΠΕ στην περιοχή»...

Σε πρόσφατη συνάντηση του Βουλευτή Ν. Κοζάνης κ. Γιώργου Αμανατίδη στο γραφείο του Προέδρου και Διευθύνοντα Συμβούλου της ΔΕΗ κ. Γιώργου Στάσση, παρουσία του Αναπληρωτή Διευθύνοντα Συμβούλου της ΔΕΗ κ. Γιάννη Κοπανάκη και του Δημάρχου Κοζάνης κ. Λάζαρου Μαλούτα συζητήθηκαν θέματα που αφορούν στην περιοχή και ειδικότερα: 1)Η υπογειοποίηση των γραμμών υψηλής τάσης που διασχίζουν το νέο οικισμό της Ποντοκώμης.
Επαναδιατυπώθηκε ότι είναι μεγάλα τα προβλήματα που επιφέρει η εκκρεμότητα αυτή στην υλοποίηση των έργων υποδομής, που βρίσκονται σε εξέλιξη και θα πρέπει να ολοκληρωθούν το συντομότερο και αντίστοιχα στην έκδοση αδειών δόμησης για ανέγερση των κατοικιών.
Προτάθηκε από τη ΔΕΗ η εφαρμοστέα διαδικασία για την επίλυση του θέματος με επισπεύδοντα την ΜΕΤΑΒΑΣΗ Α.Ε.

2)Η συμμετοχή των πολιτών της περιοχής σε ποσοστό μέχρι 5% στο Μετοχικό Κεφάλαιο των εταιρειών που θα κατασκευάσουν τα μεγάλα φωτοβολταϊκά έργα στα ορυχεία της ΔΕΗ.
Επί του θέματος συναφής είναι και η επιστολή του Βουλευτή (εδώ).
Η ΔΕΗ, όπως άλλωστε είχε δηλώσει παλαιότερα ο Πρόεδρός της, θα ενεργοποιήσει τη δυνατότητα αυτή στην κατάλληλη στιγμή σε συνδυασμό και με την έναρξη των διαδικασιών κατασκευής των έργων αυτών.
Αθήνα, 3/10/2022
Από το γραφείο του
Βουλευτή Ν. Κοζάνης – ΝΔ
Γιώργου Αμανατίδη

Διαβάστε περισσότερα...

Παράταση λειτουργίας των σχολικών μονάδων στην κοινότητα Ποντοκώμης

Διαβάστε περισσότερα...

Γ. Αμανατίδης: “Ρυθμίστηκε το θέμα λειτουργίας του σχολείου στην Ποντοκώμη”

Ενημέρωσα σήμερα τον Διευθυντή Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Ν. Κοζάνης κ. Παπαευαγγέλου Αθανάσιο και τον Πρόεδρο της Ποντοκώμης κ. Πηλιανίδη Γιώργο ότι ρυθμίστηκε το θέμα λειτουργίας του σχολείου στην Ποντοκώμη.
Επομένως οι Δομές της Ποντοκώμης θα λειτουργούν για το αναγκαίο διάστημα.
Ευχαριστίες στον Αναπληρωτή Υπουργό Ανάπτυξης και Επενδύσεων κ. Παπαθανάση Νίκο και στον Πρόεδρο της ΔΕΗ κ. Στάσση Γιώργο.

Πηγή: Facebook Αμανατίδη Γεώργιου - Βουλευτή Κοζάνης

Θα σταματήσουν ποτέ στην Ελλάδα τα κατόπιν ενεργειών μου;;;;

Διαβάστε περισσότερα...

Οι ολιγωρίες στο ζήτημα της μετεγκατάστασης της Ποντοκώμης δημιουργούν τεράστια προβλήματα στους κατοίκους: Συνέντευξη του προέδρου Ποντοκώμης κ. Γιώργου Πηλισνίδη...

bagemm · ΤΗΛΕΦΩΝΙΚΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΠΟΝΤΟΚΩΜΗΣ Κ ΓΙΩΡΓΟΥ ΠΗΛΙΑΝΙΔΗ 21 - 09 - 2022 - 21

Διαβάστε περισσότερα...

Για να θυμόμαστε τι μας έταξε αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Μαργαρίτης Σχοινάς, κατά την ομιλία του σε εκδήλωση της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας στην Κοζάνη....

«Βρισκόμαστε μπροστά σε μια νέα αρχή, στο σημείο που έχουμε όλα τα μέσα να στηρίξουμε την Δυτική Μακεδονία, τους πολίτες που θα επηρεαστούν άμεσα από το μεγαλύτερο κάλεσμα της εποχής μας, την μετάβαση σε ένα νέο ενεργειακό, βιομηχανικό, αναπτυξιακό μοντέλο και σας διαβεβαιώ ότι με ένα συνολικά ανθρωποκεντρικό πολιτικό πλαίσιο, δεν θα μείνει πίσω κανείς», επισήμανε ο αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Μαργαρίτης Σχοινάς, κατά την ομιλία του σε εκδήλωση της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας στην Κοζάνη.

Χρηματοδότηση από το Ταμείο Δίκαιης Ανάπτυξης
«Είμαι εδώ για να σας αποδείξω ότι έχουμε και την θέληση και τα μέσα να στηρίξουμε την Δυτική Μακεδονία με κάθε τρόπο και στο μέλλον», δήλωσε ο κ. Σχοινάς και συγκεκριμένα ανέφερε:
-Ήδη μέσω του ΠΕΠ 2014-2020 επενδύσαμε 294 εκατ. ευρώ για οικονομική ανάπτυξη, προστασία του περιβάλλοντος και θέσεις εργασίας.
-Στη νέα προγραμματική περίοδο 2021-2027 με περίπου 1,6 δισ. ευρώ από το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης, για το οποίο δώσαμε μεγάλες μάχες στο Κολλέγιο των Επιτρόπων, αλλάζουμε το «μείγμα» της οικονομικής μεταμόρφωσης, αν θέλετε, ώστε να μετριαστούν στο ελάχιστο οι κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις από την ενεργειακή μετάβαση στη Δυτική Μακεδονία και τις υπόλοιπες περιοχές. Το 20,4% περίπου του συνολικού μεγέθους των πόρων αυτών στοχεύει απευθείας στην ενίσχυση του ανθρώπινου κεφαλαίου και την απασχόληση μέσω την αναβάθμισης αλλά και της χορήγησης των αναγκαίων δεξιοτήτων, πρωτοβουλίες δηλαδή reskillingandupskilling. Αυτή αναδεικνύεται πια σε ευρωπαϊκή προτεραιότητα, με την πρόεδρο Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν να ανακοινώνει πριν λίγες ημέρες το 2023 ως Ευρωπαϊκό Έτος Δεξιοτήτων.
-Η Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας έχει ήδη μια αύξηση στο Περιφερειακό της Πρόγραμμα ύψους περίπου 400 εκατ. ευρώ. Είναι στο χέρι σας να κάνετε ορθολογική χρήση κάθε ευρώ για την κοινωνική ισορροπία και όχι μόνο για την οικονομική σταθερότητα της περιοχής, αλλά και για την περαιτέρω ανάπτυξη και εξέλιξη της. Για τις νέες και σύγχρονες αναπτυξιακές της ευκαιρίες, φέρνοντας στο επίκεντρο τον τοπικό τα πλουτοπαραγωγικά της συστατικά και αναδεικνύοντας τα συγκριτικά της πλεονεκτήματα.
«Ο στόχος μας δεν είναι να καλύψουμε το κενό της μετάβασης στην τοπική κοινωνία, αλλά να αναδείξουμε τις ευκαιρίες που έχει η περιοχή», είπε ο κ. Σχοινάς και συνέχισε: «Το Κοζανίτικο επιχειρηματικό δαιμόνιο μεγαλούργησε και πριν την ΔΕΗ και θα έχει ένα λαμπρό μέλλον χάρις τα άξια χέρια και τα σπουδαία μυαλά των δυτικομακεδόνων που προκόβουν σε όλη την Ελλάδα και παντού στον κόσμο, το Βέλγιο, την Ελβετία, τη Γερμανία παντού…».

Το Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης Ανέφερε, επίσης, ότι το Εθνικό Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης διέθεσε και διαθέτει 6,5 δισ. ευρώ του συνολικού ευρωπαϊκού προγράμματος για την Ελλάδα την περίοδο 2014-2022. Μέχρι τώρα 538,4 εκατ. ευρώ έχουν διοχετευτεί στη Δυτική Μακεδονία και περίπου τα μισά έχουν ήδη πληρωθεί.
-Η Περιφέρεια έχει εγκρίνει δράσεις ύψους 127,3 εκατ. Πόροι που κατευθύνονται σε αγροτοπεριβαλλοντικές υποχρεώσεις, το νερό, την βιολογική καλλιέργεια, τις υποδομές, τα δίκτυα ευρυζωνικότητας, τον εκσυγχρονισμό της γεωργίας, τις δυσπρόσιτες και με φυσικούς περιορισμούς περιοχές.
-Στις 17 Ιουνίου, δημοσιοποιήθηκε ο κατάλογος με 849 νέους αγρότες της περιοχής οι οποία θα λάβουν συνολικά 32,22 εκατ. ευρώ.
– Έχουν ήδη υπογραφεί η προγραμματική σύμβαση 10 εκατ. ευρώ για πρόσβαση σε σταβλικές και βιομηχανικές εγκαταστάσεις στα Γρεβενά και η αναβάθμιση των δικτύων άρδευσης στα Σέρβια το καλοκαίρι. Τα κράτη μέλη θα μπορούν, μέσω του Ταμείου Αγροτικής Ανάπτυξης, να κατευθύνουν το 5% των πόρων για το τρέχον έτος σε απευθείας ενισχύσεις αγροτοκτηνοτρόφων με υψηλές ανάγκες, που για την Ελλάδα είναι περίπου 100 εκατ. ευρώ, κυρίως προς την κτηνοτροφία.
-Το στρατηγικό πλάνο της νέα ΚΑΠ 2023-2027 τίθεται σε εφαρμογή, όπου και θα αντικαθιστά το υπάρχον καθεστώς και θα καλύπτει τις ανάγκες των απευθείας πληρωμών προς τους παραγωγούς και των προγραμμάτων σε ορισμένους τομείς. Αυτή είναι και η ναυαρχίδα μας για την ενίσχυση της υπαίθρου και την προσαρμοστικότητα της στις σύγχρονες επιταγές της ψηφιακής και πράσινης μετάβασης. Η Ελλάδα κατέθεσε το εθνικό σχέδιο εγκαίρως, είμαστε σε φάση αξιολόγησης του οι οποίες και σύντομα ολοκληρώνονται.

Πρωταθλήτρια στα προγράμματα για την Έρευνα και την Καινοτομία η Δ. Μακεδονία
Ο αντιπρόεδρος της Κομισιόν σημείωσε ότι η Δυτική Μακεδονία τα πάει πολύ καλά στην απορρόφηση κονδυλίων από τα προγράμματα «Ορίζοντας» για την Έρευνα και την Καινοτομία, εκθειάζοντας τη δουλειά που κάνουν στον τομέα αυτό το Πανεπιστήμιο και το ΕΚΕΤΑ.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που ανέφερε μέχρι τώρα η Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας έχει προσελκύσει 6,9 εκατ. ευρώ από το πρόγραμμα «Ορίζοντας 2020».
«Θα ήθελα να συγχαρώ τους ερευνητές της περιοχής για τη βελτίωση και την επιτυχία τους μιας και σημειώνουν ποσοστά μεγαλύτερα από τον εθνικό μέσο όρο, αναδεικνύοντάς την περιοχή ως Περιφέρεια Πρωταθλήτρια του «Ορίζοντα» για την Έρευνα και την Καινοτομία», είπε ο κ. Σχοινάς και πρόσθεσε: «Η επιτυχία αυτή, όμως, υψώνει τον πήχη. Σας καλώ να συνεχίσετε σε ένα πρόγραμμα μάλιστα μεγαλύτερο, με περισσότερα χρήματα, πιο φιλόδοξο και πιο συνεκτικό. Έχετε στη διάθεση σας από εδώ και πέρα το μεγαλύτερο χρηματοδοτικό εργαλείο για την Έρευνα και την Καινοτομία στην ιστορία της ΕΕ, ύψους σχεδόν 100 δισ. ευρώ έως το 2027 (95.5 δισ. ευρώ για 2021-2027). Και εδώ επιτρέψτε μου να επισημάνω ότι το 35% αφορά δράσεις αφοσιωμένες στους κλιματικούς στόχους, την ενέργεια, το περιβάλλον. Να λοιπόν οι ευκαιρίες, οι ιδανικές συνθήκες που μπορούν να δώσουν σημαντική ώθηση στο αναπτυξιακό μείγμα της Δυτικής Μακεδονίας».

Το Ταμείο Ανάκαμψης για τη Δυτική Μακεδονία
«Η Ελλάδα, χάρις στην έγκαιρη και υποδειγματική στρατηγική της κυβέρνησης, έχει μια μοναδική ευκαιρία να ανασυγκροτήσει την οικονομία της, να επαναπροσδιορίσει το αναπτυξιακό της μοντέλο όπου κρίνεται αναγκαίο, να εκσυγχρονίσει τις υποδομές της στα νέα ψηφιακά και κλιματολογικά δεδομένα, να επενδύσει στους πολίτες της, να γίνει πιο ανταγωνιστική σε περισσότερους τομείς», τόνισε ο κ. Σχοινάς και εξήγησε:
-Με ένα επιπλέον ΕΣΠΑ που θα αποτελείται από 18 δισ. (17,77 δισ.) περίπου επιδοτήσεις και σχεδόν 13 δισ. (12,73 δισ.) δυνατότητες δανειοδότησης έως το 2026. Πολύ σύντομα, τις επόμενες ημέρες η δεύτερη πληρωμή επιδοτήσεων ύψους 1,7 δισ. ευρώ και ίσως και η πρώτη πληρωμή σε δάνεια για άλλα 1,8 δισ. ευρώ. Η χρηματοδότηση αυτή συνδέεται με 25 έργα ορόσημο στις ΑΠΕ, στη βιώσιμη και αειφόρο κινητικότητα, στη δια βίου μάθηση, την ψηφιοποίηση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, τον τουρισμό 74 εκατ. ευρώ επιδοτήσεων χρηματοδοτούν την αποκατάσταση των εκτάσεων της μετάβασης (απολιγνιτοποιημένες) έως τέλος του 2025.
– Ο Ε65 ασφαλώς που μπορεί να αναδείξει την περιοχή ως κέντρο logistics. Η περιοχή έχει τον εξοπλισμό και τα τεχνικά μέσα, θα έχει τους χώρους, είναι πια κομβικό σημείο για την σύνδεση των Δυτικών Βαλκανίων με το Ιόνιο και τη Νότια Ελλάδα στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού Δικτύου Trans-EuropeanTransportNetwork (TEN-T), μια επένδυση που θα ολοκληρωθεί έως το 2025.
– Η δυτική Μακεδονία, βρίσκεται πια στην καρδιά του Ευρωπαϊκού σχεδιασμού για την διασύνδεση με την γειτονιά μας, με σημαντικές οικονομικές διαστάσεις και φυσικά γεωπολιτικό πρόσημο συνολικά για την ΕΕ. Το βλέμμα των γειτόνων μας προς το λιμάνι της Ηγουμενίτσας, θα περνά πλέον από την Δυτική Μακεδονία, καλώ λοιπόν τους επιχειρηματίες της περιοχής να μην διστάσουν να γίνουν ζωτικό μέρος, δυναμικό στοιχείο αυτής της σπουδαίας αναπτυξιακής διάστασης για την περιοχή. Σιγά αλλά σταθερά, η Περιφέρεια Δ. Μακεδονίας γίνεται μέρος της Ευρωπαϊκής διασύνδεσης από και προς τα Δυτικά Βαλκάνια!

Προγράμματα Erasmus+
Φέτος γιορτάζουμε τα 35 χρόνια του προγράμματος Erasmus+ με περισσότερα από 26 δισ. ευρώ για την επόμενη επταετία, διπλασιάζοντας, δηλαδή, τον προηγούμενο προϋπολογισμό. Επτά ελληνικά πανεπιστήμια συμμετέχουν στην Πρωτοβουλία «Ευρωπαϊκά Πανεπιστήμια». To TEI Δυτικής Μακεδονίας καθώς και οι περιφερειακές διευθύνσεις πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης είναι ιδιαίτερα ενεργά στα προγράμματα αυτά.

Συνδρομή στους τομείς του πολιτισμού και της δημιουργίας
Συνδράμουμε για όλη την επόμενη περίοδο τον πολιτισμό και τον κλάδο της δημιουργίας ιδιαίτερα και μετά το πλήγμα από την πανδημία με το πρόγραμμα Δημιουργική Ευρώπη, ήδη στην Ελλάδα έχουν χρηματοδοτηθεί 7,3 εκατ. ευρώ σε 123 διαφορετικά projects – 16 από τα οποία ηγούνται ελληνικοί φορείς. Ξέρω ότι υπάρχουν μια σειρά από σημαντικά σημεία για την ιστορική και πολιτιστική μας κληρονομιά που θέλετε να αναδείξετε στην περιοχή, σας καλώ λοιπόν και θα είμαι δίπλα σας, να εκμεταλλευτείτε το δίκτυο των Χώρων με σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς ήδη για το 2023, ώστε να ενταχθεί τοποθεσία από την Δυτική Μακεδονία ενισχύοντας την Ευρωπαϊκή διάσταση των μνημείων μας. Τέλος, το πρόγραμμα Life που στη Δυτική Μακεδονία χρηματοδοτεί μια σειρά από διαφορετικά projects για την διατήρηση και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, όπως για παράδειγμα διασφαλίζοντας και προστατεύοντας το φυσικό περιβάλλον που ζουν οι αρκούδες με 6,7 εκατ. ευρώ συνολικά, αλλά και την ενίσχυση της σύγχρονης συνεταιριστικής γεωργίας και της διαχείρισης των αποβλήτων και των σκουπιδιών.

Projects στην Πρέσπα, στο Αμύνταιο, στο Βελβεντό
«Η Ευρώπη είναι εδώ. Είναι στο πεδίο της πράσινης μετάβασης, το Νέο Πανεπιστήμιο, είναι στο Κέντρο Έρευνας, είναι στη Βιβλιοθήκη, στο συνεταιρισμό του Βελβεντού, στο Ντόλτσο της Καστοριάς, στις επιχειρήσεις της Φλώρινας, στα Γρεβενά. Η Ευρώπη πρωτίστως όμως, είναι η βελτίωση της ζωής και της καθημερινότητας του λαού μας διαχρονικά», υπογράμμισε. «Τα όνειρα των παιδιών μας, η ασφάλεια, η ειρήνη και η σταθερότητα της Πατρίδας μας. Η Δυτική Μακεδονία είναι η καρδιά της μετάβασης. Η περιοχή αποτελεί στολίδι για την πατρίδα μας, αναπτυξιακό της πυλώνα και πολιτιστική της πηγή. Ο δυναμισμός των ανθρώπων της, που αποδεικνύεται και από την φιλοδοξία των δυτικό Μακεδόνων που επενδύουν στις ΑΠΕ, συμμετέχουν στις ενεργειακές κοινότητες, δεν φοβούνται να ανέβουν στο άρμα που αργά η γρήγορα αλλάζει τον ενεργειακό χάρτη της Ελλάδας και της Ευρώπης».

Θα τα καταφέρουμε
«Η παρουσία μου εδώ δεν είναι τυπική. Σας διαβεβαιώ ότι όσο κι αν δύσκολο φαίνεται σήμερα, στην άκρη του δρόμου μας περιμένουν πολύ θετικές ημέρες», είπε και συμπλήρωσε: «Η Ευρώπη με τις καθυστερήσεις, με τους γνωστούς τεχνικούς της κανόνες, πολλές φορές δυσκίνητα, έχει «πιάσει ρότα» προς την σωστή κατεύθυνση. Και στο δύσκολο σήμερα γεωπολιτικό σκηνικό, θα τα καταφέρουμε και πάλι. Όπως τα καταφέραμε στη Πανδημία, όπως τα καταφέραμε στον Έβρο, όπως τα καταφέραμε στο Ταμείο Ανάκαμψης. Ο χειμώνας θα είναι δύσκολος αλλά και πάλι η βούληση όλων των Ευρωπαίων να δράσουμε μαζί θα δώσει την σωστή απάντηση. Σας καλώ να κάνετε χρήση κάθε εργαλείου, κάθε δυνατότητας. Στη δυτική Μακεδονία λειτουργούμε το γραφείο διασύνδεσης Europe Direct που πρέπει να γίνει το δικό σας ευρωπαϊκό στέκι πληροφορίας και ενημέρωσης. Η Ελλάδα θα τα καταφέρει, η Δυτική Μακεδονία θα πρωταγωνιστήσει όχι μόνο ως πρότυπο μετάβασης αλλά ως μια ιστορία επιτυχίας για την δίκαιη και ομαλή μετάβαση σε ένα νέο κοινωνικό και αναπτυξιακό μοντέλο ανοιχτό σε κάθε πολίτη, σε κάθε εργαζόμενο, σε κάθε νέο».
Η ψυχή του μακεδονικού πολιτισμού
Στην αρχή της ομιλίας του ο αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αναφέρθηκε στη Δυτική Μακεδονία, την ιστορία, τον πολιτισμό και τους ανθρώπους της.
«Με συγκίνηση βρίσκομαι σήμερα κοντά σας, στην ψυχή του μακεδονικού μας πολιτισμού, της λαογραφίας και της παράδοσης μας. Καρδιά της ενεργειακής μας αυτονομίας, ζωτικό κύτταρο για την οικονομία και την ανάπτυξη της Πατρίδας μας. Την Δυτική Μακεδονία, Ευρωπαϊκή πρωταγωνίστρια της μετάβασης και της ενεργειακά ουδέτερης Ευρώπης», είπε και συνέχισε: «Σε αυτό τον τόπο έδωσαν μάχες ήρωες και δημιούργησαν πολυμήχανοι έμποροι και ευεργέτες. Έναν τόπο με πλούτο στη γη, στα προϊόντα, στους ανθρώπους. Από τον Κρόκο Κοζάνης, στα Μήλα Καστοριάς και τα Ρόδα Βοίου. Από τα φασόλια Πρεσπών στα αμπέλια του Αμυνταίου και το κοσμοπολίτικο ξινόμαυρο, τα γαλακτοκομικά, τα ροδάκινα, την τρούφα, το τσάι, τα μυρωδικά της περιοχής και την υδατοκαλλιέργεια των λιμνών. Την κτηνοτροφία και τις τέχνες της πέτρας. Τους παλαιοντολογικούς θησαυρούς στη Μηλιά, την Πτολεμαίδα και το Δισπηλιό ως και το σπήλαιο του Δράκου και το καταφύγιο στη Δεσκάτη. Από τα σπουδαία μοναστήρια και τις εκκλησίες στη Βλάστη, τους Ταξιάρχες, παντού στην περιοχή, στα βυζαντινά κάστρα των Σερβίων. Όλα αυτά τα συστατικά μαζί αποδεικνύουν πως η περιοχή αυτή απέδειξε από την τουρκοκρατία ακόμη ότι παραμένει ένας πλουτοπαραγωγικός τόπος, κύτταρο δημιουργίας και σταυροδρόμι πολιτισμών. Αυτός ο τόπος καθρεφτίζει την διαχρονική ομορφιά της πατρίδας μας και την προκοπή των Ελλήνων. Με σημείο αναφοράς τα επιτεύγματα των κατοίκων της και παρακαταθήκη το σπουδαίο πολυπολιτισμικό της ανάγλυφο που περήφανα αποτυπώνει την καταγωγή των κατοίκων της: ντόπιοι, πόντιοι, Μικρασιάτες, βλάχοι, σαρακατσάνοι. Είναι το ίδιο αξιακό υπόβαθρο που δημιούργησε την Ευρώπη στις στάχτες του πολέμου, που καθρεφτίζει το σπουδαίο πολυπολιτισμικό μας ψηφιδωτό, αλλά και την σπουδαιότητα των κοινωνικών μας κατακτήσεων: Τον Ευρωπαϊκό Τρόπο Ζωής που αποτελείται από ένα μοναδικό πλαίσιο αρχών και αξιών».
Όπως είπε, «όλες οι κατακτήσεις που πετύχαμε οι Ευρωπαίοι και οι Έλληνες μαζί, συνθέτουν σήμερα τον Ευρωπαϊκό Τρόπο Ζωής για τον οποίο έχω την τιμή να έχω την ευθύνη σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Την Ασφάλεια, την Δημόσια Υγεία, το Μεταναστευτικό, την Εκπαίδευση, τις Δεξιότητες, την Ενσωμάτωση, τον Πολιτισμό, τον δια θρησκευτικό διάλογο και την συνύπαρξη, την ανεκτικότητα στο διαφορετικό και την καταπολέμηση του ρατσισμού, της μισαλλοδοξίας, του αντισημιτισμού ή κάθε άλλης μορφής θρησκευτικού εξτρεμισμού-που δεν ταιριάζουν με την ποικιλόμορφη ευρωπαϊκή μας ταυτότητα».

Όλοι μαζί ενωμένοι θα βγούμε πιο ισχυροί
Αναφέρθηκε στις νέες προκλήσεις της εποχής μετά τη στρατιωτική εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία και παρατήρησε: «Διανύουμε μια περίοδο πρωτοφανή για τον δημοκρατικό μας μοντέλο, για τον Τρόπο Ζωής μας. Είναι η υπαρξιακή μας κουλτούρα, απέναντι στον αρνητισμό, τον σκοταδισμό, την απολυταρχία και τον ολοκληρωτισμό. Την επιβολή και την καταπίεση. Η δική μας εξέλιξη φώτισε την ελπίδα στα μάτια του ουκρανικού λαού, για αυτό σήμερα βάλλονται. Γιατί τόλμησαν να έχουν την φιλοδοξία να γίνουν σαν κι εμάς».
«Αυτή είναι και η γενεσιουργός αιτία και των δικών μας προβλημάτων, στο Αιγαίο, στον Έβρο, στην Κύπρο», σημείωσε. «Η Ευρώπη περιβάλλεται από συστήματα εξουσίας μιας άλλης εποχής. Από ηγεσίες που αντιλαμβάνονται τον κόσμο με όρους αυτοκρατορικούς. Τους γείτονες τους ως εμπόδια, όχι ως εταίρους! Που βλέπουν το Ευρωπαϊκό μας οικοδόμημα ως απειλή στις δικές τους επιδιώξεις. Όλοι μαζί στεκόμαστε στο πλευρό της Ουκρανίας, όλοι μαζί ενωμένοι θα βγούμε πιο ισχυροί και πιο έτοιμη και από αυτή την κρίση. Και η Ελλάδα είναι πρωτοπόρος σε αυτή την διαδρομή.
Οι Έλληνες έχουμε γονιδιακά αποτυπωμένο μέσα μας, ως ταυτοτικά μας στοιχεία, την έμπνευση και τη δημιουργία. Με την Ευρώπη στο πλευρό μας, τα 41 χρόνια της κοινής μας πορείας αποκτήσαμε την καθοδήγηση αλλά και τα μέσα, να ενισχύσουμε τα θεμέλια μας και να εξελιχθούμε. Η σπουδαία μεταπολιτευτική κατάκτηση της Ένταξης οδήγησε στην εμπέδωση της δημοκρατίας και τις κοινωνικές κατακτήσεις, τα ανθρώπινα δικαιώματα, τον διαπολιτισμικό διάλογο. Που κατοχύρωσε τα σύνορα της – από τον Έβρο ως το Καστελόριζο και από τη Νίκη και την Κρυσταλλοπηγή ως το Λιβυκό- ως απώτατα σύνορα της Ευρώπης. Με κολοσσιαίους πόρους πάνω από 200 δις ευρώ που εκσυγχρόνισαν τις υποδομές και τα συστήματα υγείας και παιδείας. Που απογείωσαν την ύπαιθρο, που άνοιξαν τους ορίζοντες της εκπαίδευσης, του εμπορίου, των συναλλαγών στον κόσμο δημιουργώντας πρωτοφανείς ευκαιρίες για τους νέους της πολίτες που ενηλικιώθηκαν, μεγαλώνουν και γεννιούνται ως Ευρωπαίοι πολίτες. Που ανέδειξαν τους καρπούς της γης μας σε προϊόντα με brandname. Που άνοιξαν το εμπόριο και την εργασία στην υπόλοιπη Ευρώπη».

Η Ελλάδα πρότυπο για την περιοχή και πυλώνας σταθερότητας
Ο κ. Σχοινάς τόνισε πως η Ελλάδα αναδείχθηκε ως μοναδικό παράδειγμα, χώρα πρότυπο για την περιοχή, υπόδειγμα για τους γείτονες μας, πυλώνας σταθερότητας που ξεπερνά κατά πολύ τα όρια της γεωγραφικής της θέσης.
«Δεν θα πρέπει να λησμονούμε, πέρα από την φόρτιση που έχουμε οι Μακεδόνες, ότι η Ελλάδα, είναι η χώρα που θέλουν να μοιάσουν όλοι οι φίλοι, από τον Καύκασο έως τα Δυτικά Βαλκάνια. Σ’ εμάς εναποθέτουν την ευρωπαϊκή τους προοπτική, από εμάς περνά η λεωφόρος της ασφάλειας και της ευημερίας στη ΝΑ Ευρώπη, τη Μεσόγειο και τον Εύξεινο Πόντο. Και η σημαντική ενίσχυση της αμυντικής και αποτρεπτικής μας ισχύος σε εξοπλισμούς αλλά και σε θεσμική κατοχύρωση, παράλληλα με τις πρωτοφανείς εξελίξεις στο Ευρωπαϊκό πλαίσιο, αναδεικνύουν την χώρα μας ως τον απόλυτο κορμό της «γεωπολιτικής Ευρώπης» σε όλη την περιοχή από την Αδριατική έως τον Κόλπο και την Κασπία. Η ψύχραιμη και ανυποχώρητη δική μας στάση, με όπλο το δίκαιο και τη διεθνή κανονικότητα να είστε βέβαιοι ότι είναι ο δρόμος της αρετής και της ειρήνης».

Πηγή: https://www.ot.gr/2022/09/19/tameio-anakampsis/sxoinas-protypo-metavasis-sto-neo-montelo-anaptyksis-i-dytiki-makedonia/

Διαβάστε περισσότερα...

Καλλιόπη Βέττα: «Να λυθούν άμεσα οι εκκρεμότητες με τις υποδομές που δημιουργούν μεγάλα προβλήματα στους κατοίκους της Ποντοκώμης – Συνάντηση με τον Πρόεδρο της Κοινότητας και κατάθεση κοινοβουλευτικής ερώτησης»...

Η Βουλευτής ΣΥΡΙΖΑ Π.Σ. Π.Ε. Κοζάνης κ. Καλλιόπη Βέττα συναντήθηκε με τον Πρόεδρο της Ποντοκώμης κ. Γιώργο Πηλιανίδη ενώ, επίσης, κατέθεσε κοινοβουλευτική ερώτηση προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας με θέμα: «Οι ολιγωρίες της κυβέρνησης στο ζήτημα της μετεγκατάστασης της Ποντοκώμης δημιουργούν τεράστια προβλήματα στους κατοίκους»
Στη συνάντηση συζητήθηκαν τα κύρια προβλήματα που αφορούν τη μετεγκατάσταση στο νέο οικισμό. Αναφέρθηκε ότι, εκτός από τις εκκρεμότητες με την ύδρευση και την αποχέτευση, υφίστανται σοβαρά εμπόδια με την μετεγκατάσταση των τριών πυλώνων υψηλής τάσης, τη ρευματοδότηση του νέου οικισμού και τη μεταφορά του σχολείου.
Ειδικότερα, για τους πυλώνες, το πρόβλημα επηρεάζει περίπου 80-90 οικόπεδα που ανήκουν σε αντίστοιχες οικογένειες, οι οποίες λόγω των εκκρεμοτήτων δεν μπορούν να βγάλουν πολεοδομική άδεια ενώ υπάρχει προμελέτη για την υπογειοποίηση των πυλώνων, όπως και μελέτη περιβαλλοντικών όρων.
Για τη ρευματοδότηση, παρά την διάθεση 350.000 ευρώ στον ΔΕΔΔΗΕ από το οικείο Δήμο, ήδη από τον Ιούλιο του 2021, δεν έχει προχωρήσει καθόλου η μελέτη ηλεκτροδότησης ενώ, τέλος, η παραμονή του σχολείου στην Ποντοκώμη για το ακαδημαϊκό έτος 2022-23 προσκρούει στις αντιφατικές δηλώσεις, αφενός της ΔΕΗ, με το επιχείρημα ότι θα δημιουργηθούν καθυστερήσεις στο πρόγραμμα διαθεσιμότητας των εκτάσεων από την εταιρία που έχει συσταθεί για το θέμα και, αφετέρου, της Μετάβαση Α.Ε. που, μέσω των ανώτατων στελεχών της, αναφέρει ότι δεν επίκειται άμεση έναρξη των ενεργειών για την αξιοποίηση των εκτάσεων.
Η Βουλευτής ανέφερε ότι η έλλειψη ενεργειακού σχεδιασμού και η απεμπόληση του δημόσιου χαρακτήρα της ΔΕΗ, δημιουργούν μεγάλα προβλήματα σε κάθε πτυχή της μετάβασης που αφορά την Π.Ε. Κοζάνης, με χαρακτηριστικό παράδειγμα την Ποντοκώμη, όπου ο ένας φορέας διαφωνεί με τον άλλο, ενώ τα έργα υποδομών και δικτύων παραμένουν στάσιμα.
Αντιθετικά, τόνισε, ο ΣΥΡΙΖΑ Π.Σ, το 20126, σε συνθήκες δημοσιονομικής ασφυξίας κατέβαλλε σχεδόν 150 εκατομμύρια ευρώ στους κατοίκους, ενώ η ΔΕΗ σε συνεργασία με τον ΑΔΜΗΕ, είχε δεσμευτεί δημόσια για τη μετεγκατάσταση – υπογειοποίηση των πυλώνων, καθώς τότε αλλά και σήμερα, είναι εμφανής η διαφορά αντιλήψεων, πράξεων και πολιτικών των δύο κομμάτων για το μέλλον και την ευημερία της Π.Ε. Κοζάνης.
Παράλληλα, διερωτήθηκε πόσο προνοητική, ικανή και ευαίσθητη είναι μια επιχείρηση όπως η ΔΕΗ που στέλνει τελεσίγραφα για απομάκρυνση των κατοίκων από τον οικισμό έως το τέλος του 2024, την ώρα που δεν είναι καθόλου τυπική στις συμβατικές της υποχρεώσεις.
Τέλος, όπως δεσμεύτηκε στη συνάντηση της με τον Πρόεδρο της Ποντοκώμης, κατέθεσε κοινοβουλευτική ερώτηση για το θέμα προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ζητώντας σαφείς απαντήσεις για την κωλυσιεργία της κυβέρνησης και τα αντιφατικά μηνύματα των εποπτευόμενων φορέων.
Στην ερώτηση, τίθενται τα εξής ζητήματα:
1. Πως προτίθεται να λύσει το ζήτημα με τη μετεγκατάσταση των πυλώνων υψηλής τάσης που βρίσκονται στη νέα Ποντοκώμη; Τι ενέργειες έχει κάνει η ΔΕΗ, ως έχουσα την αρμόδια ευθύνη, για την μετατόπιση ή υπογειοποίηση των πυλώνων;
2. Γιατί καθυστερούν οι εργασίες για την ρευματοδότηση του νέου οικισμού; Πότε θα ολοκληρωθούν;
3. Τι προτίθεται να κάνει με το σχολείο της Ποντοκώμης; Θα σεβαστεί την επιθυμία των κατοίκων και τη κοινή λογική ώστε το σχολείο να παραμείνει στην περιοχή και την τρέχουσα χρονιά, δεδομένου ότι δεν υπάρχουν κωλύματα από την λειτουργία του;
ΕΡΩΤΗΣΗ
Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος & Ενέργειας
Θέμα: «Οι ολιγωρίες της κυβέρνησης στο ζήτημα της μετεγκατάστασης της Ποντοκώμης δημιουργούν τεράστια προβλήματα στους κατοίκους»
Ο ενεργειακός σχεδιασμός της κυβέρνησης, τόσο γενικά, όσο ειδικότερα στην Π.Ε. Κοζάνης διέπεται από παλινωδίες, ολιγωρίες και ελλείψεις, χρηματοδοτική στασιμότητα και καθυστερήσεις, με αποτέλεσμα η χώρα μας και η περιοχή να υφίστανται τις μεγαλύτερες πιέσεις διεθνώς από την άνοδο των τιμών στην ενέργεια και τη βίαιη απολιγνιτοποίηση, αντίστοιχα.
Μια περίπτωση που αθροίζεται στις προκείμενες καταστρεπτικές επιλογές, αφορά τη μετεγκατάσταση της Ποντοκώμης. Ως γνωστόν, η μετεγκατάσταση είχε αποφασιστεί εδώ και χρόνια, ως συνέπεια των επιλογών που αφορούσαν την επέκταση των ορυχείων λιγνίτη στην Π.Ε. Κοζάνης.
Η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ Π.Σ., μαζί με την τότε διοίκηση της ΔΕΗ, παρά τις δημοσιονομικές δυσχέρειες εξασφάλισε και κατέβαλλε το 2016 στους κατοίκους της περιοχής 150 εκατομμύρια που αντιστοιχούσαν στο τίμημα για την μεταφορά σε νέο οικισμό. Πράγματι χάρη και σε αυτή την καθοριστική απόφαση, ο νέος οικισμός, χωροθετήθηκε και εκκρεμεί η περάτωση και η λειτουργία των υποδομών.
Σήμερα, παραμένουν μετέωρα μια σειρά ζητήματα που αφορούν την ύδρευση και την αποχέτευση, ωστόσο, τα βασικότερα ζητήματα αφορούν τη μετεγκατάσταση των πυλώνων υψηλής τάσης και την ρευματοδότηση του νέου οικισμού ενώ έχει προκύψει πρόβλημα με το σχολείο και την ενδεχόμενη μεταφορά του. Η μετεγκατάσταση των 3 πυλώνων υψηλής τάσης που διασχίζουν το νέο οικισμό της Ποντοκώμης αποτελεί μια αναγκαία προϋπόθεση για την ομαλή μεταφορά, την ασφάλεια και την διαβίωση των κατοίκων. Ήδη, το 2016, εκτός από τη χρηματοδότηση της μετεγκατάστασης, υπήρχε δέσμευση από τον Πρόεδρο της ΔΕΗ (Αρ. Πρ. 1253/25-5-16) για την μετατόπιση των γραμμών κατά τρόπο που δεν θα δημιουργούσε καμία όχληση, ενώ στο ίδιο έγγραφο υπήρχαν επισημάνσεις ότι, σε συνεννόηση με τον ΑΔΜΗΕ, υπήρχαν διεργασίες για να βρεθεί η βέλτιστη οικονομοτεχνική λύση.
Ωστόσο, από το 2019 δεν υφίσταται καμία πρόοδος, ενώ στο μεταξύ, κάτω από τους πυλώνες, υπάρχουν περίπου 80-90 οικόπεδα, που ανήκουν σε αντίστοιχες οικογένειες, οι οποίες λόγω των εκκρεμοτήτων δεν μπορούν να βγάλουν πολεοδομική άδεια ενώ υπάρχει προμελέτη για την υπογειοποίηση των πυλώνων, όπως και μελέτη περιβαλλοντικών όρων.
Παράλληλα, δεύτερο θέμα στην ατζέντα αποτελεί η παροχή ρεύματος στον νέο οικισμό. Ο οικείος Δήμος έχει παραδώσει περίπου 350.000 ευρώ στον ΔΕΔΔΗΕ για τη μελέτη ηλεκτροδότησης ήδη από τον Ιούλιο του 2021, χωρίς να υπάρχει κάποια πρόοδος ούτε σε αυτό το σημείο, γεγονός που δημιουργεί μεγάλη ανασφάλεια στους κατοίκους, που βρίσκονται -χωρίς να έχουν καμία ευθύνη- σε ένα μετέωρο καθεστώς.
Τέλος, το τελευταίο διάστημα έχει προκύψει πρόβλημα με την μετεγκατάσταση του σχολείου που βρίσκεται στον παλιό οικισμό, καθώς στις αρχές Ιουλίου η Πρωτοβάθμια Διεύθυνση της Π.Ε. Κοζάνης παρέλαβε έγγραφό για παράδοση του σχολείου στη ΔΕΗ, ενός σχολείου που αριθμεί 25 μαθητές, 18 στο Δημοτικό και 7 στο Νηπιαγωγείο. Ο πρόεδρος της Δημοτικής Κοινότητας Ποντοκώμης, έστειλε έγγραφο στην ΔΕΗ στις 26.7.22 αιτούμενος παράταση λειτουργίας των σχολικών μονάδων, ωστόσο η απάντηση του Προέδρου στις 11 Αυγούστου ήταν απορριπτική, με το επιχείρημα ότι θα δημιουργηθούν καθυστερήσεις στο πρόγραμμα διαθεσιμότητας των εκτάσεων από την εταιρία που έχει συσταθεί για το θέμα.
Όμως, υπάρχουν προφορικές διαβεβαιώσεις, σε ανώτατο επίπεδο από την αρμόδια εταιρία ότι δεν επίκειται άμεση έναρξη των ενεργειών για την αξιοποίηση των εκτάσεων, γεγονός που δημιουργεί ερωτηματικά για την απάντηση του Προέδρου της ΔΕΗ ενώ, παράλληλα, ανοίγει το παράθυρο για την παράταση λειτουργίας του σχολείου. Ως εκ τούτου, οι κάτοικοι της περιοχής αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες και θα ασκήσουν κάθε νόμιμο μέσο για την συνέχιση της λειτουργίας του σχολείου, ακριβώς γιατί δεν υφίσταται κάποιος αντίθετος λόγος, ενώ η παιδαγωγική επιστήμη επιτάσσει την διασφάλιση της ηρεμίας και της κανονικότητας σε μαθήτριες και μαθητές.
Γενικότερα, πρέπει να σημειωθεί ότι η ΔΕΗ, ενώ δεν είναι καθόλου τυπική στις συμβατικές της υποχρεώσεις, ζητά την απομάκρυνση των κατοίκων, μέχρι το τέλος του 2024 για να παραδοθεί η Ποντοκώμη στη Μετάβαση ΑΕ, όπως προβλέφθηκε στην πρόσφατη προγραμματική σύμβαση μεταξύ ΔΕΗ Α.Ε.- Μετάβαση Α.Ε.- Υπουργείο Ανάπτυξης και Επενδύσεων σχετικά με την μεταβίβαση των εδαφών, η οποία κυρώθηκε από την Βουλή με το ν. 4956/2022 (ΦΕΚ 140 Α΄.19.07.2022). Να επισημανθεί τέλος, ότι, ως αποτέλεσμα των παραπάνω εκκρεμοτήτων, οι κάτοικοι της περιοχής έχουν μειωθεί, από 1.200 σε περίπου 500, γεγονός που μαρτυρά και αποδεικνύει την προχειρότητα των κυβερνητικών επιλογών.
Επειδή ο νέος οικισμός της Ποντοκώμης αντιμετωπίζει μεγάλα προβλήματα με τις υποδομές του,
Επειδή η διασάλευση της σχολικής ηρεμίας, με την επικείμενη μετεγκατάσταση του σχολείου, εν μέσω μαθημάτων, δημιουργεί μεγάλα προβλήματα στους κατοίκους της Ποντοκώμης,
Ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:
1. Πως προτίθεται να λύσει το ζήτημα με τη μετεγκατάσταση των πυλώνων υψηλής τάσης που βρίσκονται στη νέα Ποντοκώμη; Τι ενέργειες έχει κάνει η ΔΕΗ, ως έχουσα την αρμόδια ευθύνη, για την μετατόπιση ή υπογειοποίηση των πυλώνων;
2. Γιατί καθυστερούν οι εργασίες για την ρευματοδότηση του νέου οικισμού; Πότε θα ολοκληρωθούν;
3. Τι προτίθεται να κάνει με το σχολείο της Ποντοκώμης; Θα σεβαστεί την επιθυμία των κατοίκων και τη κοινή λογική ώστε το σχολείο να παραμείνει στην περιοχή και την τρέχουσα χρονιά, δεδομένου ότι δεν υπάρχουν κωλύματα από την λειτουργία του;

Η ερωτώσα Βουλευτής
Βέττα Καλλιόπη

Διαβάστε περισσότερα...

Η ατμοσφαιρική ρύπανση πίσω από την εμφάνισή του σε μη καπνιστές...

Η εμφάνιση καρκίνου του πνεύμονα σε μη καπνιστές φαίνεται πως οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην ατμοσφαιρική ρύπανση και δη στην έκθεση συγκεκριμένων επιβλαβών σωματιδίων.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, περισσότεροι από 300.000 θάνατοι από καρκίνο του πνεύμονα παγκοσμίως συσχετίστηκαν με την έκθεση σε ατμοσφαιρική ρύπανση το 2019. Ωστόσο ο μοριακός μηχανισμός που διέπει τη σχέση μεταξύ της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και του καρκίνου του πνεύμονα στους μη καπνιστές δεν έχει διευκρινιστεί.
Σύμφωνα με τα δεδομένα, η αυξανόμενη έκθεση σε σωματίδια 2,5μm (PM2.5) αυξάνει το κίνδυνο μη μικροκυτταρικού καρκίνου του πνεύμονα σε μη καπνιστές που φέρουν μεταλλάξεις EGFR.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι γιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Θεοδώρα Ψαλτοπούλου (Καθηγήτρια Προληπτικής Ιατρικής), Γιάννης Ντάνασης, Μαρία Γαβριατοπούλου (Αν. Καθηγήτρια Θεραπευτικής – Ογκολογίας), Ροδάνθη Ελένη Συρίγου και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ) συνοψίζουν τα δεδομένα της πρόσφατης ανακοίνωσης (10/9/22) του Charles Swanton στο Συνέδριο της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Παθολογικής Ογκολογίας (ESMO) που πραγματοποιήθηκε στο Παρίσι, Γαλλία.
Ερευνητές από το ινστιτούτο Francis Crick που ηγείται της μελέτης, αναφέρουν ότι αυτή η επίδραση οφείλεται στη συσσώρευση μακροφάγων και στην αύξηση των επιπέδων της ιντερλευκίνης-1β που αποτελεί το μεσολαβητή της φλεγμονής και προάγει την καρκινογένεση στα κύτταρα των αεραγωγών. Περίπου ο μισός αριθμός των μη καπνιστών ασθενών που πάσχουν από μη μικροκυτταρικό καρκίνο του πνεύμονα έχουν μεταλλάξεις EGFR στα καρκινικά τους κύτταρα.
Στη μελέτη συμμετείχαν συνολικά 447.932 άτομα για να αποσαφηνιστεί η συσχέτιση των αυξανόμενων αιωρούμενων σωματιδίων PM2.5 με τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του πνεύμονα. Οι ερευνητές του Ινστιτούτου Crick χρησιμοποίησαν τεχνικές προηγμένης τεχνολογίας για να καθορίσουν το μοριακό προφίλ 247 δειγμάτων φυσιολογικού πνευμονικού ιστού.
Με αυτό τον τρόπο, ανακάλυψαν οδηγές μεταλλάξεις στα γονίδια EGFR στο 15% και KRAS στο 53% των δειγμάτων υγιούς πνευμονικού ιστού, οι οποίες είναι πιθανόν αποτέλεσμα της γήρανσης και σε μικρό βαθμό μπορούν να προκαλέσουν καρκίνο σε πειραματικές συνθήκες. Ωστόσο, όταν τα πνευμονικά κύτταρα με αυτές τις μεταλλάξεις εκτέθηκαν σε ατμοσφαιρικούς ρύπους, η διαδικασία της καρκινογένεσης επιταχύνθηκε συγκριτικά με τα κύτταρα με τις αντίστοιχες μεταλλάξεις που δεν εκτέθηκαν σε ατμοσφαιρικούς ρύπους.
Σύμφωνα με τον Καθηγητή Tony Mok από το Πανεπιστήμιο του Χονγκ Κονγκ, τα δεδομένα της μελέτης δείχνουν ότι μελλοντικά μπορεί να βελτιωθεί η πρόληψη του καρκίνου του πνεύμονα, καθώς η ανίχνευση μεταλλάξεων EGFR στα πνευμονικά κύτταρα των μη καπνιστών θα μπορούσε να οδηγήσει σε εφαρμογή προγράμματος διαλογής με αξονική τομογραφία χαμηλής δόσης. Επιπλέον έρευνα θα μπορούσε να αναδείξει τον πιθανό ρόλο των αναστολέων της ιντερλευκίνης 1β ως χημειοπροφύλαξη σε αυτούς τους ασθενείς με προ-καρκινικές καταστάσεις.
Σύμφωνα με τα υπάρχοντα δεδομένα, ο ετήσιος έλεγχος για καρκίνο του πνεύμονα με αξονική τομογραφία χαμηλής δόσης συστήνεται σε άτομα ηλικίας 55 – 80 ετών με ατομικό ιστορικό καπνίσματος τουλάχιστον 30 πακέτα-έτη (1 πακέτο-έτος ισούται με κάπνισμα ενός πακέτου ή 20 τσιγάρων την ημέρα για ένα έτος) που συνεχίζουν να καπνίζουν ή διέκοψαν το κάπνισμα τα τελευταία 15 έτη.
Η εφαρμογή αυτού του προγράμματος πρόληψης στις ΗΠΑ οδήγησε σε μείωση των θανάτων από καρκίνο του πνεύμονα στους καπνιστές κατά 20% συγκριτικά με την απλή ακτινογραφία θώρακος (N Engl J Med 2011;365:395–409).
Αντίστοιχα προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου έχουν εφαρμοστεί στο πλαίσιο μελετών και σε μη καπνιστές με παράγοντες κινδύνου για καρκίνο πνεύμονα όπως θετικό οικογενειακό ιστορικό, έκθεση σε παθητικό κάπνισμα και παρουσία πνευμονικής νόσου.
Με βάση αυτά τα χαρακτηριστικά, η μελέτη TALENT ανίχνευσε καρκίνο πνεύμονα με την αξονική τομογραφία χαμηλής δόσης στο 2.6% των μη καπνιστών υψηλού κινδύνου που συμμετείχαν στη μελέτη (J Thorac Oncol. 2021;16(Suppl):S58). Ωστόσο, δεν υπάρχει προς το παρόν αντίστοιχη σύσταση για προσυμπτωματικό έλεγχο στο γενικό πληθυσμό καθώς απαιτούνται περαιτέρω δεδομένα.
Σε κάθε περίπτωση, τα αποτελέσματα της μελέτης των Swanton και συνεργατών δείχνουν την ανάγκη αντιμετώπισης της ατμοσφαιρικής ρύπανσης με τον έλεγχο των εκπομπών διοξειδίου άνθρακα και τη μείωση της κατανάλωσης ορυκτών καυσίμων, παράλληλα με την εφαρμογή προγραμμάτων προσυμπτωματικού ελέγχου και διακοπής του καπνίσματος με σκοπό την πρόληψη του καρκίνου του πνεύμονα.

Πηγή: https://www.newsit.gr/ygeia/karkinos-tou-pneymona-i-atmosfairiki-rypansi-piso-apo-tin-emfanisi-tou-se-mi-kapnistes/3599535/

Διαβάστε περισσότερα...

Μετεγκαταστάσεις Οικισμών, Συνήθεις Πρακτικές και Μελλοντικές Προοπτικές...

Μετεγκαταστάσεις Οικισμών, Συνήθεις Πρακτικές και Μελλοντικές Προοπτικές by Σύλλογος Περιβάλλοντος και Ποιότητας Ζωής Δημητρίου Υψηλάντη on Scribd

Διαβάστε περισσότερα...

Αγιασμός στο σχολείο της Ποντοκώμης – Άγνωστο αν θα συνεχίσει να λειτουργεί – Παράταση ενός χρόνου ζητούν οι γονείς...

Αναστατωμένοι παραμένουν γονείς και μαθητές στο Δημοτικό Σχολείο και Νηπιαγωγείο της Τοπικής Κοινότητας Ποντοκώμης του Δήμου Κοζάνης καθώς δεν γνωρίζουν εάν θα συνεχίσουν τα μαθήματα και την σχολική χρονιά στις ίδιες αιθουσες. Μπορεί το πρώτο κουδούνι να χτύπησε και ο αγιασμός να έγινε σήμερα πρώτη μέρα της σχολικής χρονιάς, παρόλαυτά οι 17 μαθητές στο Δημοτικό Σχολείο, οι 7 στο νηπιαγωγείο με 8 συνολικά εκπαιδευτικούς που έχουν τοποθετηθεί δεν γνωρίζουν επισήμως εάν δόθηκε παράταση για την συνέχεια της λειτουργία τους καθώς το χωριό βρίσκεται υπό μετεγκατάσταση και δεν δόθηκε παράταση από την ΔΕΗ ΑΕ.

Το Δημοτικό Σχολείο έχει υποβιβαστεί από 6θέσιο σε 3θέσιο, όμως θα λειτουργούσε και ως ολοήμερο για την νέα χρονιά, με τους γονείς των μαθητών, να διαμαρτύρονται καθώς δεν γνωρίζουν τι θα κάνουν την επόμενη μέρα, ζητώντας την παράταση λειτουργίας τουλάχιστον για 1 χρόνο, ενώ παράλληλα επισημαίνουν πως αναμένουν να γίνουν τα έργα που υποχρεούται να εκτελέσει η ΔΕΗ, στον νεο οικισμό, ώστε να μετεγκατασταθούν και να ξεκινήσουν την ανέγερση των κατοικιών τους.
Αξίζει πάντως να σημειωθεί ότι ο πρώτο τρίμηνο του 2024 θα πρεπει να παραδοθεί από τη ΔΕΗ ΑΕ το σύνολο του οικοπέδου της Ποντοκώμης στην Μετάβαση ΑΕ, με τους κατοίκους να έχουν αποχωρήσει άμεσα, ώστε να κατεδαφιστούν τα κτίσματα.

Πηγή: https://www.ertnews.gr

Διαβάστε περισσότερα...

Αγιασμός στο σχολείο της Ποντοκώμης...

Διαβάστε περισσότερα...

Ανάστατη η τοπική κοινωνία της Ποντοκώμης για το κλείσιμο του δημοτικού σχολείου...

Διαβάστε περισσότερα...

Χωρίς σχολείο η Ποντοκώμη – “Οχι” στο αίτημα παράτασης της λειτουργίας του...

Μερικά 24ωρα πριν την έναρξη της νέας σχολικής χρονιας και οι γονείς στην Ποντοκώμη Κοζάνης, δεν γνωρίζουν που θα πάνε σχολείο τα παιδιά τους. Οι γονείς στην Ποντοκώμη Κοζάνης ενημερώθηκαν πως η παράταση ενός έτους που ζητήθηκε να παραμείνει το Δημοτικό σχολείο και να λειτουργήσει δεν έγινε δεκτή από την ΔΕΗ ΑΕ και υπήρξε αρνητική απόφαση από τον Πρόεδρο και Διευθύνοντα Σύμβουλο Γιώργο Στάσση.
Ο Πρόεδρος της κοινότητας Γιώργος Πηλιανίδης μιλωντας στην ΕΡΤ Κοζανης, δηλώνει την αγανάκτηση του καθώς, όπως υποστηρίζει, δεν γνώριζε για την αρνητική απόφαση στο αίτημα που απέστειλλε στην ΔΕΗ ΑΕ, για παράταση λειτουργίας του Δημοτικού Σχολείου ενώ η απόφαση είχε ληφθεί αρχές καλοκαιριού.

Σύμφωνα με τον κ. Πηλιανίδη, η παράταση λειτουργίας του σχολείου ζητήθηκε από τις 26 Ιουλίου, ενώ μόλις χθές ενημερώθηκε από τη Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας για την εξέλιξη, χωρίς ο ίδιος να παραλάβει επίσημα την αρνητική απάντηση από την επιχείρηση. Στην Ποντοκώμη Κοζάνης το Δημοτικό Σχολείο έχει 18 παιδιά και 7 στο νηπιαγωγείο. 450 από τους 1500 κατοίκους παραμένουν στις οικίες τους και 15 άτομα τουλάχιστον δεν έχουν αποζημιωθεί ακόμα, ενώ το χωριό έχει ήδη απαλλοτριωθεί από την ΔΕΗ και η επιχείρηση έχει καταβάλλει τα χρήματα στους υπόλοιπους δικαιούχους. Το χωριό βρίσκεται στη φάση της μετεγκατάστασης εν αναμονή και των έργων υποδομής στον νέο οικισμό όπου και θα μεραφερθούν.
Στο έγγραφο όπου δίδεται η απάντηση για το Δημοτικο Σχολείο, γίνεται γνωστό, πως η ΔΕΗ θα προχωρήσει στην κατεδάφιση των κτηρίων όλου του οικισμού και μάλιστα πριν ακόμα παραχωρηθεί η συνολική έκταση στη Μετάβαση Α.Ε. Αξίζει να σημειωθεί ότι η Ποντοκώμη Κοζάνης έχει απαλλοτριωθεί λόγω της ύπαρξης λιγνίτη στο υπεδαφός της, ήταν απο τα τελευταία χωριά που η πολιτεία αποφάσισε την μετεγκαταστασή της και οι κάτοικοι αποζημιώθηκαν για τις περιουσίες τους.

Πηγή: https://www.ertnews.gr/perifereiakoi-stathmoi/kozani/kozani-choris-scholeio-i-pontokomi-quot-ochi-quot-sto-aitima-paratasis-tis-leitoyrgias-toy/

Διαβάστε περισσότερα...

Κλείνει το Δημοτικό Σχολείο Ποντοκώμης;

Διαβάστε περισσότερα...

Mια τοπική κοινωνία διαλύεται και η δημοτική αρχή Μαλούτα, ως συνήθως, «περί άλλων τυρβάζει» – Επίσκεψη στην Κοινότητα Ποντοκώμης

Πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 24 Αυγούστου, μετά από αίτημα της Δημοτικής Κίνησης «Κοζάνη Τόπος να Ζεις», συνάντηση στο κοινοτικό κατάστημα Ποντοκώμης μεταξύ του τοπικού συμβουλίου και αντιπροσωπείας της Κίνησης με θέμα την διαδικασία μετεγκατάστασης του οικισμού.
Συζητήθηκαν αναλυτικά όλα τα ζητήματα που προκύπτουν από την καθυστέρηση της ολοκλήρωσης κατασκευής των υποδομών στη «νέα» Ποντοκώμη καθώς και τα νέα δεδομένα από την συμφωνία μεταξύ της ΔΕΗ και της ΜΕΤΑΒΑΣΗΣ ΑΕ για παράδοση του υπάρχοντος οικισμού ισοπεδωμένου μέχρι το τέλος του 2024.
Η υποχρέωση της ΔΕΗ για υπογειοποίηση της γραμμής υψηλής τάσης που διέρχεται από τον οικισμό αλλά και άλλα θέματα τεχνικής φύσης οδήγησαν στη λήψη ήδη μίας διετούς παράτασης ολοκλήρωσης των έργων έως τον Μάρτιο του 2024. Όπως είναι φανερό υπάρχει το σοβαρό ενδεχόμενο οι κάτοικοι του χωριού, των οποίων η περιουσία έχει απαλλοτριωθεί, να μην μπορέσουν να χτίσουν τα νέα τους σπίτια στα οικόπεδα που τους έχουν παραχωρηθεί αφού δεν θα έχουν ολοκληρωθεί εγκαίρως οι απαραίτητες υποδομές (ύδρευση, αποχέτευση, τηλεθέρμανση, ηλεκτροδότηση, δρόμοι, κλπ) που θα καθιστούσαν τον νέο οικισμό λειτουργικό.
Οι ευθύνες της ΔΕΗ και του Δήμου Κοζάνης είναι τεράστιες και οφείλουν να καταβάλουν την μέγιστη δυνατή προσπάθεια έτσι ώστε να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους. Η δε πρόσφατη αναφορά του Δημάρχου Κοζάνης περί ¨μη υφιστάμενου οικισμού¨ μας βρίσκει πλήρως αντίθετους αφού για μια ακόμη φορά ο κύριος Μαλούτας μένει στους τύπους επιλέγοντας να αγνοήσει την ουσία και
η ουσία είναι ότι η Ποντοκώμη είναι ένας ιστορικός, ζωντανός οικισμός του Δήμου μας που απαλλοτριώθηκε υποχρεωτικά με την πολιτεία να αδυνατεί να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις της,
η ουσία είναι ότι αυτή τη στιγμή στην Ποντοκώμη διαμένουν ακόμη περισσότεροι από 400 κάτοικοι οι οποίοι αποζημιώθηκαν μεν αλλά δεν έχουν την επιλογή να ζήσουν στο νέο τους χωριό όπως θα ήθελαν.
η ουσία είναι ότι η απαλλοτρίωση δεν έχει ολοκληρωθεί για το σύνολο των δικαιούχων,
η ουσία είναι ότι μια τοπική κοινωνία διαλύεται και η δημοτική αρχή Μαλούτα, ως συνήθως, «περί άλλων τυρβάζει».

Κοζάνη 26/08/2022

Για τη Δημοτική Κίνηση «Κοζάνη Τόπος να Ζεις»

Διαβάστε περισσότερα...

Σύλλογος για την Καταπολέμηση της Ανεργίας και για την Ανάπτυξη της περιοχής Αγίου Δημητρίου – Ρυακίου Κοζάνης: "Η Τρομοκρατία τους για να φιμώσουν την αλήθεια και να στερήσουν το δίκαιο των κατοίκων δεν θα περάσει"...

Με αφορμή την κλήση του Γραμματέα του Συλλόγου μας στο Αστυνομικό Τμήμα Κοζάνης για να δώσει εξηγήσεις, έπειτα από μηνυτήρια αναφορά στελέχους της ΔΕΗ της Διεύθυνσης Ορυχείων, δηλώνουμε ξεκάθαρα πως:
Η Τρομοκρατία τους για να φιμώσουν την αλήθεια και να στερήσουν το δίκαιο των κατοίκων δεν θα περάσει, όπως δεν πέρασε και τόσες άλλες φορές!!!
Δεν θα υποτιμάτε την νοημοσύνη μας και δεν θα παίζεται με την υγεία μας κάνοντας τα στραβά μάτια όταν δεν τηρούνται οι Περιβαλλοντικοί Όροι, αδιαφορώντας για τις ζωές μας και για την υγεία των παιδιών μας !!!
Στην καταγγελία του Συλλόγου μας στις 16-08-22, στη Διεύθυνση Περιβάλλοντος Κοζάνη, για τη μη τήρηση των Περιβαλλοντικών Όρων στους ταινιοδρόμους μεταφοράς τέφρας, από τον ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου στα Ορυχεία, αντί η ΔΕΗ να τηρήσει τον Νόμο όπως οφείλει, απαντά με μηνύσεις!! Μια τακτική τρομοκρατίας και φίμωσης, γνωστή εδώ και χρόνια από τα Διευθυντικά και Διοικητικά Στελέχη της !!!
Και ενώ καταγγέλεις μια μη νόμιμη διαδικασία στους Αρμόδιους Ελεγκτικούς Θεσμούς της Πολιτείας, οι οποίοι οφείλουν να ελέγχουν αν τηρείται ο Νόμος και αν όχι να τιμωρείται ο υπεύθυνος και εν τέλει να εφαρμόζεται το Δίκαιο για να προστατεύονται οι πολίτες. Ξαφνικά βρίσκεσαι κατηγορούμενος και διαπιστώνεις ότι αυτός που δεν τηρεί το Νόμο είναι ο ίδιος ο διώκτης σου !!!
Όλα αυτά φυσικά συμβαίνουν με την απουσία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με την αδυναμία λειτουργίας των Ελεγκτικών Υπηρεσιών της Πολιτείας, με την ανοχή των Θεσμικών Οργάνων.
Άλλωστε ακόμα περιμένουμε απαντήσεις όσον αφορά την λειτουργία των υπευθύνων για την επίβλεψη της τήρησης του Νόμου και κάποια στιγμή οφείλουν να μας πουν ποιες πρωτοβουλίες προτίθενται να πάρουν !!!
Πλην ελαχίστων Σωματείων ένα πέπλο αδιαφορίας έχει καλύψει τους πάντες, με τους μεγαλοσυνδικαλιστές των Εργατικών Σωματείων των μόνιμων εργαζομένων της Επιχείρησης της ΔΕΗ να έχουν πάθει αφωνία όπως ακριβώς είχαν πάθει και τον Απρίλιο του 2013 που είχε εντοπιστεί το Εξασθενές Χρώμιο και στο πόσιμο νερό του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου και δεν είπαν κουβέντα !!!
Όπως τότε έτσι και τώρα, το μόνο που τους νοιάζει είναι η διασφάλιση και η αύξηση του σίγουρου και πολύ καλού μισθού τους, αδιαφορώντας εάν η επιχείρηση όπου εργάζονται τηρεί όσα οι Νόμοι επιβάλουν και αν τα απόβλητα που παράγει τα πετάει στο γείτονα με τις οποίες οδυνηρές συνέπειες για τους κατοίκους της περιοχής ακόμα και για τους ίδιους τους εργαζόμενους που εκπροσωπούν !!!
Κάνουμε σαφές για ακόμη μία φορά, ότι δεν θα επιτρέψουμε να περάσει η τρομοκρατία στους κατοίκους, όπως δεν πέρασε και το 2017 με τα στημένα πειθαρχικά που οργάνωσε η Διοίκηση της ΔΕΗ με την συμμετοχή των συνδικαλιστών !!!
Θα συνεχίσουμε να απαιτούμε να τηρούνται οι Περιβαλλοντικοί Όροι και να γίνουν ακόμα πιο αυστηροί για την Δημόσια Υγεία !!!
Θα συνεχίσουμε να αναδεικνύουμε τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε από την λειτουργία του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου και των Ορυχείων !!!
Θα συνεχίσουμε να απαιτούμε εξηγήσεις από τους εμπλεκόμενους Φορείς γιατί δεν γίνονται έλεγχοι από τις υπηρεσίες όπως προβλέπεται και όπως οφείλουν !!!
Θα συνεχίσουν να είναι παρατηρητές και θεατές του σχεδιασμένου και διαχρονικού εγκλήματος είς βάρος των κατοίκων, ή θα πάρουν πρωτοβουλίες επιτέλους όπως έχουν υποχρέωση ;;;
Οι σοβαρές Επιχειρήσεις τα προβλήματα δεν τα λύνουν με απειλές, με μηνύσεις και με συμπεριφορά κατακτητών, αλλά τα λύνουν με σοβαρή εργασία, με την συνεργασία των Τοπικών Κοινωνιών, σεβόμενοι τον Νόμο και πάνω από όλα σεβόμενοι τον Άνθρωπο !!!
Εμείς από την πλευρά μας δηλώνουμε ότι δεν θα βρούνε σε εμάς φοβισμένους και υποταγμένους πολίτες, αλλά θα συνεχίσουμε να επαγρυπνούμε και να αγωνιζόμαστε για ένα καλύτερο αύριο για εμάς και τα παιδιά μας !!!

Διαβάστε περισσότερα...

Η μοίρα και το Μέλλον μας έχει παραχωρηθεί με λευκή επιταγή, σε μια Ανώνυμη Εταιρεία ….

Η Προγραμματική Σύμβαση μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και των ανώνυμων εταιρειών «ΜΕΤΑΒΑΣΗ Α.Ε.» και «ΔΕΗ Α.Ε που ψηφίσθηκε πρόσφατα, σε συνδυασμό με την χθεσινή αναφορά έγκριτης ιστοσελίδας (Kozan.gr https://kozan.gr/archives/421618 ) για την «ισοπέδωση» της Ποντοκώμης μέχρι τον Δεκέμβριο του 2024, θέτει επί τάπητος πολύ σοβαρά ζητήματα, τα οποία είχαμε έγκαιρα θέσει στο Περιφερειακό Συμβούλιο στη συζήτηση των Νομοσχεδίων για την Απολιγνιτοποίηση.
Δεν εισακουσθήκαμε και τα «απόνερα» μιας απαράδεκτης θεσμικά και τραγικής αναπτυξιακά διαδικασίας μας κατακλύζουν ήδη.
Ωστόσο αυτοί που σιώπησαν και όσοι τα υπερψήφισαν καλούνται τώρα να απαντήσουν:
1ο Πώς μπορεί η Μετάβαση Α.Ε, να ισοπεδώνει έναν οικισμό, όταν η αναγκαστική απαλλοτρίωση της Ποντοκώμης έγινε αποκλειστικά και μόνο: για τις ανάγκες εκµετάλλευσης του υποκείµενου λιγνιτικού κοιτάσµατος (ΦΕΚ 6/24.1.2012 Αριθμ. Δ9/Δ/Φ53/19/5: παρ 1. «….Κηρύσσουμε αναγκαστική απαλλοτρίωση ……. για τις ανάγκες εκµετάλλευσης του υποκείµενου λιγνιτικού κοιτάσµατος….»). Μπορεί μια Προγραμματική Σύμβαση να καταργήσει ένα Νόμο;
2ο Πώς μπορεί μια Α.Ε να σχεδιάζει άλλες χρήσεις γης από αυτές που προβλέπονται στο ισχύον Περιφερειακό Χωροταξικό του 2003 και μάλιστα χωρίς Διαβούλευση με την τοπική κοινωνία; Τα ειδικά πολεοδομικά σχέδια (ΕΠΣ) που ευαγγελίζονται ότι θα γίνουν, πώς είναι δυνατόν να μην συμφωνούν με το Περιφερειακό Χωροταξικό που αποτελεί υπερκείμενο επίπεδο σχεδιασμού; Σε ποια άλλη Ευρωπαϊκή και Ελληνική Περιφέρεια μπορούν να γίνονται αυτά;
3ο Ποιες επενδύσεις σχεδιάζουν στις εκτάσεις που μεταβιβάζονται και έχουν απαλλοτριωθεί με αναγκαστική απαλλοτρίωση για έργα Δημοσίου συμφέροντος; Είναι οι επενδύσεις που σχεδιάζονται ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΟΣ; Ποιος το εξετάζει αυτό; Μια Ανώνυμη Εταιρεία; Και είναι αυτό νόμιμο; Και σε κάθε περίπτωση ας εξηγήσουν, ας συμφωνήσουμε και εν τέλει ας μας πουν επιτέλους ποιο είναι το όραμα τους; Ποιες νέες επενδύσεις θα φέρουν; πόσες θέσεις εργασίας θα προσφέρουν, ποια είναι η αναπτυξιακή δυναμική που θα προκύψει στο τόπο μας; Το Περιφερειακό Συμβούλιο δεν γνωρίζει, δημόσια συζήτηση / διαβούλευση δεν έγινε.Μια ολόκληρη Περιφέρεια στην πιο κρίσιμη στιγμή της βαδίζει στα τυφλά!
4o Το χρονοδιάγραμμα για την καταστροφή του οικισμού δίνεται, στην ψηφισθείσα προγραμματική, αλλά το χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση του νέου οικισμού της Ποντοκώμης, που εξαρτάται από την μετακίνηση των Πυλώνων και είναι αρμοδιότητα της ΔΕΗ αγνοείται… Δόθηκαν σημαντικά κονδύλια σε υποδομές που δεν μπορούν να αξιοποιηθούν καθώς άδειες οικοδομικές δεν μπορούν να εκδοθούν. Ο μισός οικισμός αχρηστεύεται λόγω των Πυλώνων. Δεν θα έπρεπε αυτά κατ΄ ελάχιστον να συμβαδίζουν;
Δυστυχώς τα παραπάνω θα μείνουν χωρίς απαντήσεις, καθώς η μοίρα και το Μέλλον μας έχει πλέον παραχωρηθεί σε μια Ανώνυμη Εταιρεία στην Αθήνα, με λευκή επιταγή στα χέρια…..

Γεωργία Ζεμπιλιάδου
Περιφερειακή Σύμβουλος
Επικεφαλής του Συνδυασμού «ΕΛΠΙΔΑ»

ΥΓ: Μαντεύουμε ότι μάλλον σχεδιάζουν μια ΒΙΠΕ, αξιοποιώντας τις υπάρχουσες υποδομές. Όμως τότε πρέπει να απαντηθεί πόσες ΒΙΠΕ θα γίνουν τελικά στη ΠΕ Κοζάνης; Η ΒΙΠΕ ΕΤΒΑ ξεκίνησε διαδικασίες αδειοδοτήσεων για να μετατρέψει την υφιστάμενη στα Κοίλα ΒΙΠΕ σε Επιχειρηματικό Πάρκο, ο Περιφερειάρχης σχεδιάζει νέα ΒΙΠΕ από μηδενική βάση, υπάρχει το ΒΙΟΠΑ της ΑΕΒΑΛ στην Πτολεμαϊδα και τώρα φαίνεται να δημιουργείται και μια άλλη Βιομηχανική περιοχή στην περιοχή της Ποντοκώμης από την Μετάβαση Α.Ε. Το ερώτημα φυσικά είναι αν πρόκειται να δούμε και καμιά επένδυση….

Διαβάστε περισσότερα...

Η Ποντοκώμη στο χρόνο: Σαν σήμερα...

Έντυπο: ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ(1911-1981), Φύλλο: 11/8/1977, σελ.: 3

Διαβάστε περισσότερα...

Στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του West Channel μίλησε σήμερα Τετάρτη 10/8 ο Πρόεδρος της Κοινότητας Ποντοκώμης για το γεγονός ότι την προγραμματική σύμβαση μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και των ανωνύμων εταιρειών "Μετάβαση Α.Ε" και "ΔΕΗ Α.Ε" αναφέρετε ότι μέχρι το Δεκέμβριο του 2024 η ΔΕΗ θα πρέπει να παραδώσει στη Μετάβαση Α.Ε. τον οικισμό της Ποντοκώμης …”ισοπεδωμένο”

Διαβάστε περισσότερα...

Γιώργος Πηλιανίδης, (Πρόεδρος κοινότητας Ποντοκώμης): “Μπορεί για τον Δήμαρχο Κοζάνης ο παλαιός οικισμός της Ποντοκωμης να μην υφίσταται, όπως ανέφερε στην τελευταία συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου Κοζάνης, όμως απ ‘ότι φαίνεται, για εκείνον, δεν υφίσταται κι ο νέος”...

Με αφορμή χθεσινό δημοσίευμα του kozan.gr που αναφέρεται στην ισοπέδωση του οικισμού της Ποντοκώμης μέχρι το τέλος του 2024 πρέπει πρώτα να προηγηθούν και να διευκρινιστούν τα παρακάτω:
1. Να ολοκληρωθούν όλες οι πληρωμές των κατοίκων.
2. Να ολοκληρωθούν τα έργα υποδομής στο νέο οικισμό τα οποία έχουν πάρει ήδη παράταση 2 ετών.
3. Να υπογειοποιηθούν άμεσα οι πυλώνες υψηλής τάσης στο νέο οικισμό ώστε τα οικόπεδα που βρίσκονται κάτω από τους πυλώνες να μπορούν να πάρουν άδεια δόμησης.
4. Να βρεθεί χώρος για τη μεταφορά των νεκρών από τα νεκροταφεία μας.
Μπορεί για τον Δήμαρχο Κοζάνης ο παλαιός οικισμός της Ποντοκωμης να μην υφίσταται, όπως ανέφερε στην τελευταία συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου Κοζάνης, όμως απ ‘ότι φαίνεται, για εκείνον, δεν υφίσταται κι ο νέος, καθότι τόσο ο ίδιος όσο κι η προηγούμενη δημοτική αρχή είναι οι κύριοι υπεύθυνοι για τις μεγάλες καθυστερήσεις, όλα αυτά τα χρόνια, σε μια σειρά ζητημάτων προετοιμασίας της νέας θέσης (ΖΕΠ) μετεγκατάστασης του οικισμού.
Θα ανακοινωθεί σύντομα η ημερομηνία της λαϊκής συνέλευσης που θα διεξαχθεί στον χώρο της Κοινότητας Ποντοκώμης ,στην οποία θα κληθούν να παραστούν όλοι οι υπεύθυνοι που σχετίζονται με την μετεγκατασταση της Ποντοκώμης. Εκεί θα δώσουν απαντήσεις στα ερωτήματα που απασχολούν τους κατοίκους γιατί μια μετεγκατάσταση δεν τελειώνει με την πληρωμή των κατοίκων. Ypoloipo

Διαβάστε περισσότερα...

Προγραμματική Σύμβαση της παρ. 4 του άρθρου 155 του ν. 4759/2020 μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και των ανωνύμων εταιρειών με διακριτικό τίτλο «ΜΕΤΑΒΑΣΗ Α.Ε.» και «ΔΕΗ Α.Ε.»

Προγραμματική Σύμβαση της παρ. 4 του άρθρου 155 του ν. 4759/2020 μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και των ανων... by Σύλλογος Περιβάλλοντος και Ποιότητας Ζωής Δημητρίου Υψηλάντη on Scribd

Διαβάστε περισσότερα...

Το Ντιτρόιτ της Ελλάδας...

Με την ολοκλήρωση της απολιγνιτοποίησης, η Δυτική Μακεδονία κινδυνεύει να χάσει το μισό ΑΕΠ της. Μολονότι υποτίθεται ότι έχει καταρτιστεί σχέδιο για τη «Δίκαιη Μετάβαση» στη μεταλιγνιτική εποχή, μέχρι στιγμής, ούτε μια νέα θέση εργασίας δεν έχει δημιουργηθεί. Και το μέλλον προβλέπεται ακόμη πιο ζοφερό.
Ένα πρωί καθημερινής του Μαρτίου, ο Απόστολος κι ο Γιώργος έχουν καθίσει, χωρίς να μοιάζουν να βολεύονται, σε έναν καναπέ στο καφέ της Ακρινής, το μόνο σημείο στο χωριό που έχει κάποιο εμφανές δείγμα ζωής. Είναι δύο κάτοικοι του ποντιακού χωριού έξω από την Κοζάνη που όπως και πολλοί άλλοι συντοπίτες ζουν σε μια συνεχή κατάσταση αναμονής. Σαν τους χαρακτήρες του Περιμένοντας τον Γκοντό του Σάμιουελ Μπέκετ, η συνέχιση της ζωής τους έχει καταλήξει να βασίζεται στην ελπίδα για κάποια λύση που δεν γνωρίζουν τι ακριβώς περιλαμβάνει και είναι τελείως έξω από τον έλεγχό τους.
Η Ακρινή είναι ένα σημείο της ζώνης Κοζάνης – Πτολεμαΐδας – Αμυνταίου – Φλώρινας, η οποία από τα τέλη της δεκαετίας του 1950 μέχρι πολύ πρόσφατα λειτουργούσε ως η «ενεργειακή καρδιά» της χώρας, παρέχοντας μέσα από τις λιγνιτικές μονάδες τη μερίδα του λέοντος στο ηλεκτρικό ρεύμα. Μεταξύ 2008 και 2015, οι διαδοχικές κυβερνήσεις της χώρας ήταν αρκετά αισιόδοξες για το μέλλον της ηλεκτροπαραγωγής από λιγνίτη, ώστε να μεθοδεύσουν την κατασκευή της λιγνιτικής μονάδας Πτολεμαΐδα V, του ακριβότερου ενεργειακού έργου που έχει δει ποτέ η χώρα και να προγραμματίζουν την επέκταση των λιγνιτωρυχείων.
Λίγα χρόνια αργότερα, το 2019, η κυβέρνηση Μητσοτάκη έβαλε ημερομηνία στην πλήρη απόσυρση του λιγνίτη. Και τώρα, οι κάτοικοι της Δυτικής Μακεδονίας περιμένουν τις τελευταίες μονάδες του Αγίου Δημητρίου και της Μελίτης να κλείσουν το 2023 και η λιγνιτική παραγωγή να τερματίσει οριστικά με τη μετατροπή της Πτολεμαΐδας V σε άλλο καύσιμο ως το 2025. Το “άλλο καύσιμο” αυτό θα είναι πιθανότατα το φυσικό αέριο, το μέσο με το οποίο οι ιδιώτες εισέρχονται στη χονδρική αγορά της ηλεκτροπαραγωγής και αυτό στο οποίο η κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει δώσει έμφαση από την ανακοίνωση της απολιγνιτοποίησης και μετά [Για την αφοσίωση της κυβέρνησης Μητσοτάκη στο φυσικό αέριο, βλ. “Όλα για το ‘μεταβατικό’ φυσικό αέριο”, The Manifold, 20/4/2022).
Ο Γιώργος είναι 48 χρονών και είναι άνεργος εδώ και 11 χρόνια. Όπως οι περισσότεροι άνεργοι στη χώρα, αυτό σημαίνει περιστασιακά μεροκάματα, ένα πενιχρό επίδομα μακροχρόνιας ανεργίας, δανεικά από φίλους και γνωστούς και κυρίως, από τη σύνταξη της μητέρας του. Αυτό που αποκαλείται στην οικονομική αργκό «άτυπη κοινωνική προστασία», νεολογισμός που εισήχθη στα εγχώρια οικονομικά για να περιγράψει τη στήριξη ολόκληρων νοικοκυριών από τις συντάξεις των γηραιότερων στα χρόνια της κρίσης, ο Γιώργος το αποκαλεί με το χαϊδευτικό της ηλικιωμένης μητέρας του: «η Μαριγούλα».
Η κοινωνική και οικονομική διαστρωμάτωση της Ακρινής, αλλά και των άλλων χωριών στη ζώνη του λιγνίτη, είναι σχετικά απλή: υπάρχει το μόνιμο προσωπικό και οι συνταξιούχοι της ΔΕΗ που έχουν τη μεγαλύτερη ασφάλεια· υπάρχουν εκείνοι που έδωσαν τις αποταμιεύσεις τους προκειμένου να στήσουν μικρές εργολαβικές εταιρείες, αγοράζοντας π.χ. ένα-δύο φορτηγά για τη μεταφορά λιγνίτη, οι οποίες ετοιμάζονται να χάσουν τις συμβάσεις με τη ΔΕΗ που τις συντηρούσαν· και υπάρχει και μια μεγάλη μάζα που προσωποποιεί την εργασιακή επισφάλεια των τελευταίων δώδεκα ετών.
«Η απολιγνιτοποίηση ήταν μια απόφαση του πρωθυπουργού που μας αιφνιδίασε όλους όταν την ακούσαμε. Ήταν κάτι που δεν περιμέναμε να ακούσουμε»Γιώργος Κασαπίδης, Περιφερειάρχης Δυτικής Μακεδονίας, στο Manifold
Ο Απόστολος που κάθεται δίπλα στον Γιώργο δεν έχει την οργή του φίλου του, αλλά στον ίδιο διαφαίνεται μια απογοήτευση. Εν αντιθέσει με τον Γιώργο, ο Απόστολος έχει απολυτήριο Λυκείου, πράγμα που τον καθιστά επιλέξιμο για τις 8μηνες θέσεις εργασίας που προκηρύσσει μια στο τόσο η ΔΕΗ. Στα 35 του, ακόμα έχει την επιλογή εξόδου και σκέφτεται να το κάνει «πριν σταματήσουν τα οχτάμηνα να υπάρχουν», όπως λέει. «Δεν περιμένεις να τελειώσει κάτι για να δεις μπροστά. Θα δούμε τώρα, σε έναν χρόνο ή σε δύο, αλλά το σκέφτομαι».
Στην πραγματικότητα, η φυγή έχει γίνει ο κανόνας στην περιοχή. Οικογένειες με παιδιά έφυγαν στη διάρκεια της κρίσης, συχνά για το εξωτερικό, ενώ δεκαπέντε μαγαζιά του πάλαι ποτέ κραταιού και ζωντανού χωριού έχουν κλείσει. Συζητιέται το κλείσιμο του τοπικού σχολείου και η συγχώνευσή του με ένα από τα παρακείμενα χωριά. Όπως δείχνουν τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, η Δυτική Μακεδονία εν συνόλω, μεταξύ 2015 και 2020, έχασε 11.750 ανθρώπους — όχι βιολογικά αλλά από εσωτερική μετανάστευση.
Ο Απόστολος, όντας νεότερος, προνοητικός και έχοντας μεγαλύτερη εργασιακή εμπειρία χάρη στο απολυτήριο, είναι πιθανό να προστεθεί στην καταμέτρηση των διαρροών από την περιφέρεια. Ο Γιώργος, από την άλλη, βρίσκεται παγιδευμένος σε αυτή την κατάσταση, περιμένοντας κάτι που κανείς δεν του έχει υποσχεθεί. Σύντομα μάλιστα το ΑΕΠ της περιφέρειας κινδυνεύει να μειωθεί απότομα στο μισό. Και η Μαριγούλα, όπως μας ενημερώνει ο Γιώργος, «ζει με τα χάπια».

Παραπλάνηση και αιφνιδιασμός
Για την τοπική κοινωνία, η ανακοίνωση της απολιγνιτοποίησης ήρθε ως κεραυνός εν αιθρία, καθώς τα σήματα που λάμβαναν από τους πολιτικούς αρχηγούς, κάθε άλλο παρά τη σύντομη απόσυρση του λιγνίτη υπόσχονταν. Τη δυσφορία — ή ακόμα και την άρνηση — ενέτεινε η παραπλάνηση των κατοίκων της Δυτικής Μακεδονίας ως προς το μέλλον του λιγνίτη, καθώς λίγες ημέρες πριν τις εκλογές του 2019, σε ομιλία του στη Φλώρινα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωνε ότι «η μεταλιγνιτική εποχή δεν θα έρθει από τη μια στιγμή στην άλλη — και αυτό γιατί ο λιγνίτης παραμένει το καύσιμο το οποίο στηρίζει την ενεργειακή παραγωγή της χώρας».
«Αυτή η ομιλία έγινε παρουσία συνδικαλιστών της ΔΑΚΕ που χειροκροτούσαν», λέει στο Manifold ο Μόσχος Μόσχου, πρόεδρος του Σωματείου Εργαζομένων της ΔΕΗ «ΣΠΑΡΤΑΚΟΣ». Τρεις μήνες αργότερα, όταν ο Κ. Μητσοτάκης ως πρωθυπουργός ανακοίνωνε την απολιγνιτοποίηση ως το 2028 από το βήμα του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, το σύνολο των τοπικών παραγόντων που σχετίζονταν με τη Νέα Δημοκρατία ξαφνιάστηκαν εξίσου με τους υπόλοιπους συντοπίτες τους. «Οι τοπικοί βουλευτές είπαν ότι τους αιφνιδίασε. Έλεγαν ότι δεν μπορεί ο πρωθυπουργός να αφήσει την περιοχή να χαθεί».
Ο ίδιος ο Περιφερειάρχης Δυτικής Μακεδονίας, Γιώργος Κασαπίδης, που υποστηρίχθηκε από τη Νέα Δημοκρατία στις αυτοδιοικητικές εκλογές του 2019, παραδέχεται ότι η απόφαση της απολιγνιτοποίησης ήταν απρόσμενη. «Ήταν μια απόφαση του πρωθυπουργού που μας αιφνιδίασε όλους όταν την ακούσαμε» μας λέει ο κ. Κασαπίδης. «Ήταν κάτι που δεν περιμέναμε να το ακούσουμε καθεαυτό, επειδή δεν υπήρχε καμία προεργασία τα προηγούμενα χρόνια για μια κατάσταση που τη ζούσαμε, αλλά δεν την παραδεχόμασταν».
Ωστόσο, η συζήτηση για την απολιγνιτοποίηση ήταν αρκετά ώριμη τη στιγμή της ανακοίνωσης. Από την υπογραφή της Συμφωνίας των Παρισίων το 2015, η Ευρώπη είχε αναζωπυρώσει τις συζητήσεις για τη μετάβαση προς την καθαρή ενέργεια. Η Δυτική Μακεδονία μάλιστα έφτασε να έχει πρωταγωνιστικό ρόλο στη διαδικασία, όταν επιλέχθηκε ως μία από τις τρεις περιοχές που μελέτησε η Παγκόσμια Τράπεζα (μαζί με τη Σιλεσία στην Πολωνία και την Τρένσιν στη Σλοβακία) προκειμένου να συντάξει έναν οδικό χάρτη για τη μετάβαση συνολικά στην ΕΕ. Μια σειρά ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες είχαν φέρει τους δημάρχους, τα σωματεία εργαζομένων και τις περιβαλλοντικές οργανώσεις σε κοινά τραπέζια για διάλογο σε όλη την Ευρώπη, με θέμα τη “Δίκαιη Μετάβαση” των ανθρακικών και λιγνιτικών περιοχών.
Τώρα όμως που η απολιγνιτοποίηση είχε αποκτήσει ημερομηνία, χρειαζόταν να καταρτιστεί επειγόντως ένα σχέδιο με πολύ μεγαλύτερη σαφήνεια από τις μέχρι τότε συζητήσεις. Γι’ αυτόν τον σκοπό, τα Χριστούγεννα του 2019, τρεις μήνες μετά την ανακοίνωση της απολιγνιτοποίησης, μια από τις τελευταίες αποφάσεις του Υπουργικού Συμβουλίου για τη χρονιά, γέννησε το ΣΔΑΜ (Σχέδιο Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης). Ο Κωστής Χατζηδάκης, που τοποθετήθηκε επικεφαλής της σχετικής Κυβερνητικής Επιτροπής ως υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, δήλωνε ότι «απόλυτη προτεραιότητα της κυβέρνησης είναι η μετάβαση στη μεταλιγνιτική εποχή να γίνει με τρόπο δίκαιο για τη Δυτική Μακεδονία και τη Μεγαλόπολη και με διεκδίκηση όλων των αναγκαίων πόρων από τις Βρυξέλλες».

Αλλαγή βάρδιας εργατών σε λιγνιτικό κέντρο της Δυτικής Μακεδονίας το 2009, την εποχή ακμή της ηλεκτροπαραγωγής απο λιγνίτη στην περιοχή. Πηγή: ΔΕΗ/Flickr.

Από τη μονοκαλλιέργεια στο τίποτα
Λίγες μόλις ημέρες αργότερα στην Κοζάνη, στο ίδιο το πεδίο ενδιαφέροντος του ΣΔΑΜ, ο Χημικός Μηχανικός Ευάγγελος Καρλόπουλος μαζί με άλλους ειδικούς δημοσίευσαν την επικαιροποιημένη εκδοχή μιας μελέτης που είχαν πραγματοποιήσει για το ΤΕΕ Δυτικής Μακεδονίας το 2012, στην οποία επιχειρούσαν να υπολογίσουν τις επιπτώσεις της απολιγνιτοποίησης στην περιφέρεια, τότε με το δεδομένο μιας μακρινής απόσυρσης που έφτανε το 2050.
Όταν συζητείται η σχέση της Δυτικής Μακεδονίας με τη λιγνιτική ηλεκτροπαραγωγή, μία λέξη επανέρχεται συνεχώς από τους τοπικούς άρχοντες και τους ειδικούς: «μονοκαλλιέργεια». Η αρχική μελέτη είχε αποδείξει την έκταση αυτής της μονοκαλλιέργειας, υπολογίζοντας ότι η συσχέτιση του ΑΕΠ και των ς στη Δυτική Μακεδονία με τη λιγνιτική παραγωγή ήταν πολύ υψηλή ή, όπως λέει και ο ίδιος ο Ευ. Καρλόπουλος, «αυτό που ήταν βιωματικά γνωστό σε όλους, επιβεβαιώθηκε με μαθηματικό τρόπο» — και συνεχίζει μέχρι σήμερα: στην τελευταία μέτρηση, η Ενέργεια και Εξόρυξη αποτελούσε το 51,5% της Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας της Περιφερειακής Ενότητας Κοζάνης.
H ηλεκτροπαραγωγή από λιγνίτη μειώθηκε από 27400 GWh το 2010 σε 10417 GWh το 2019. Οι δαπάνες της ΔΕΗ στον λιγνίτη, από 681,6 εκατ. ευρώ το 2010 άρχισαν να μειώνονται κατά 10% ετησίως, φτάνοντας στα 218,5 εκατ. το 2019.
Η λιγνιτική ηλεκτροπαραγωγή είχε κορυφωθεί το 2009, ξεπερνώντας τις 11.000 άμεσες θέσεις εργασίας και το περιφερειακό ΑΕΠ είχε υπερβεί τα 5 δισεκατομμύρια ευρώ. Παρότι έναν χρόνο μετά η Ελλάδα θα έμπαινε στα μνημόνια και οι σχετικές παρεμβάσεις θα μείωναν το εθνικό ΑΕΠ κατά περίπου ¼ εν μία νυκτί, η Δυτική Μακεδονία έδειχνε πολύ πιο αργούς ρυθμούς μείωσης σε σχέση με τον εθνικό μέσο όρο. Όταν όμως άρχισε σταδιακά μια διστακτική και αργή ανοδική πορεία για την υπόλοιπη χώρα, οι οικονομικοί δείκτες της Δυτικής Μακεδονίας εξακολουθούσαν να ακολουθούν την καθοδική τους πορεία, με αποτέλεσμα μεταξύ 2012 και 2019, ανάμεσα στην πρώτη και τη δεύτερη εκδοχή της έρευνας, να έχει μειωθεί η περιφερειακή Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία κατά 7,9%.
Η αναθεωρημένη αυτή έκθεση του κ. Καρλόπουλου αποτέλεσε ένα από τα βασικά κείμενα εργασίας για την ομάδα που από τον Φεβρουάριο του 2020 ανέλαβε με κυβερνητική εντολή να καταρτίσει ένα Σχέδιο Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης υπό τον οικονομολόγο Κωστή Μουσουρούλη, ο οποίος επελέγη ως συντονιστής της. Λίγους μήνες αργότερα, το καλοκαίρι του 2020, το ΙΕΝΕ και το ΙΟΒΕ ως συνεργαζόμενοι φορείς του ΣΔΑΜ παρήγαγαν και τις πρώτες μελέτες που ξεκαθάρισαν έτι περαιτέρω τις μεταβολές που υπέστη η λιγνιτική ηλεκτροπαραγωγή τη δεκαετία των μνημονίων και τα οικονομικά αποτελέσματα που επέφεραν.
Συγκεκριμένα, η ηλεκτροπαραγωγή από λιγνίτη μειώθηκε από τις 27400 GWh το 2010 σε μολις 10417 GWh το 2019. Οι λειτουργικές δαπάνες της ΔΕΗ στον λιγνίτη, από 681,6 εκατομμύρια ευρώ το 2010 άρχισαν να μειώνονται κατά περίπου 10% ετησίως, φτάνοντας μόλις στα 218,5 εκ. το 2019. Μια σειρά λιγνιτικών μονάδων αποσύρθηκε, οι μονάδες φυσικού αερίου που εισήλθαν σταδιακά στο σύστημα ελάττωναν συνεχώς το ποσοστό συμμετοχής του λιγνίτη στο ημερήσιο μείγμα, ενώ η Δυτική Μακεδονία που φιλοξενεί τη μερίδα του λέοντος στη λιγνιτική δραστηριότητα είδε όχι μόνο πληθυσμιακή συρρίκνωση, αλλά και μια μεγάλη γήρανση του πληθυσμού, με το 58% της περιφέρειας να αποτελείται από άτομα ηλικίας άνω των 45 ετών.
Διαχρονικά, άλλωστε, η Δυτική Μακεδονία πρωταγωνιστεί στα ποσοστά ανεργίας όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς έρχεται τρίτη μετά την γαλλική αποικία Mayotte λίγο έξω από τη Μαδαγασκάρη και την ισπανική αποικία Ceuta στις βόρειες ακτές της Αφρικής. Χαρακτηριστικό είναι ότι τα ποσοστά ανεργίας ήταν 12,3% το 2008, πριν το ξέσπασμα της οικονομικής κρίσης, ενώ το 2019 που η ανεργία στη χώρα ήταν 17%, στη Δυτική Μακεδονία ήταν 24,6%.

Εγκαίνια για λίγους
Η Δυτική Μακεδονία βρισκόταν ήδη σε μια κρίση που φαινόταν να επιδεινώνεται χωρίς σημάδια αναχαίτισης, πράγμα που την καθιστούσε μια βραδυφλεγή βόμβα. Και οι κινήσεις του υπουργείου δεν φάνηκε να βοηθούν στον αφοπλισμό της.
Από τον Φεβρουάριο του 2020, το ΥΠΕΝ υπό τον Κωστή Χατζηδάκη κατάρτισε ένα πρόγραμμα 12 σημείων το οποίο μέχρι σήμερα παραμένει ο πιλότος του υπουργείου για τη μετάβαση των λιγνιτικών περιοχών, καθώς κληροδοτήθηκε και στον διάδοχο υπουργό Κώστα Σκρέκα. Δύο από τα δώδεκα αυτά σημεία αφιερώνονταν σε ιδιωτικά φωτοβολταϊκά πάρκα, της ΔΕΗ με τη γερμανική RWE και των ΕΛΠΕ με την επίσης γερμανική Juwi. Τα υπόλοιπα διακήρυσσαν την επίλυση θεμάτων που είναι πράγματι υπαρκτά και αναγκαία για τη μετάβαση στη μεταλιγνιτική εποχή, όπως η διάσωση της τηλεθέρμανσης (η χρήση της θερμικής ενέργειας της καύσης λιγνίτη για τη θέρμανση των σπιτιών) και η εδαφική αποκατάσταση, αλλά δεν απαντούσαν στο μείζον επίδικο: τι θα απογίνουν οι χαμένες θέσεις εργασίας;
Λίγες ημέρες μετά την κυκλοφορία των 12 σημείων, ο Κωστής Χατζηδάκης παρευρέθηκε στην υπογραφή της σύμβασης για το φωτοβολταϊκό πάρκο των 204 MW των ΕΛΠΕ και Juwi. Παρότι χαιρέτισε τις «300 θέσεις εργασίας» που δημιουργεί το έργο, διευκρίνισε αμέσως μετά ότι αυτές αφορούν τη διαδικασία κατασκευής του και είναι πολύ λιγότερες αυτές που θα μείνουν για τη λειτουργία του.
Το έργο εγκαινιάστηκε τον Απρίλιο του 2022 παρουσία του πρωθυπουργού και αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα φωτοβολταϊκά πάρκα στην Ευρώπη. Το πάρκο καταλαμβάνει μια εντυπωσιακή έκταση 4.500 στρεμμάτων στην πλαγιά απέναντι από τα Λιβερά Κοζάνης. Σε μια εργάσιμη ημέρα, περνώντας μέσα από τους δρόμους που το διασχίζουν, δύσκολα θα συναντήσει κανείς εργαζόμενους.

Master Plan με λιγότερες δουλειές
Για ένα διάστημα μετά την ανακοίνωση, η περιφέρεια, οι δήμοι και τα σωματεία εργαζομένων που σχετίζονται με τη λιγνιτική παραγωγή στη Δυτική Μακεδονία βρέθηκαν σε αναταραχή. Η απολιγνιτοποίηση αποτέλεσε το κεντρικό θέμα των περισσότερων δημοτικών και περιφερειακών συμβουλίων της περιοχής με έντονα κριτική διάθεση απέναντι στην κυβέρνηση. Μέχρι το τέλος του 2020, μεσούσης της πανδημίας της Covid-19 και μετά από σειρά συσκέψεων με τους τοπικούς φορείς, είχε πια ξεκινήσει η διαβούλευση για το Master Plan της Δίκαιης Μετάβασης στη μεταλιγνιτική εποχή.

Η απολιγνιτοποίηση θα οδηγήσει σε απώλεια τοπικού ΑΕΠ και θέσεων εργασίας στη Δυτική Μακεδονία
Μέχρι σήμερα, οι τοπικοί φορείς δεν ακολουθούν ενιαία στρατηγική. Τα σωματεία εργαζομένων και οι δήμαρχοι Εορδαίας και Φλώρινας εξακολουθούν να ζητούν μέχρι σήμερα την παράταση της λειτουργίας των λιγνιτικών μονάδων — μάλιστα τον Μάρτιο του 2022 απηύθυναν και σχετική επιστολή ως Δίκτυο Ενεργειακών Δήμων προς την κυβέρνηση. Ο Δήμος Κοζάνης προσανατολίζεται στη δημιουργία ενός κέντρου καινοτομίας εντός μιας Ειδικής Πολεοδομικής Ζώνης και την ανάπτυξη των ΑΠΕ (Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας).
Ο περιφερειάρχης Γιώργος Κασαπίδης, απ’ την άλλη, αντιμετωπίζει πλέον την ανακοίνωση της απολιγνιτοποίησης ως ένα ισχυρό σοκ που έκανε την τοπική κοινωνία να συνειδητοποιήσει ότι η λιγνιτική παραγωγή που είχε ήδη μειωθεί κατα 50% την περασμένη δεκαετία, θα συνεχίσει την καθοδική της πορεία.
Εν τω μεταξύ, το ΣΔΑΜ ακολούθησε πιστά τα 12 σημεία που είχε διατυπώσει το ΥΠΕΝ τον Φεβρουάριο του 2020, αναπτύσσοντας τον βασικό τους προγραμματισμό και επιχειρώντας να ποσοτικοποιήσει τα οφέλη από τα προτεινόμενα μέτρα.
Ωστόσο, το πλήθος δεδομένων και μελετών που αποτύπωσαν τη βαρύτητα της λιγνιτικής παραγωγής για τη Δυτική Μακεδονία, καθιστούν την αισιοδοξία του ΣΔΑΜ ανησυχητική. Ενώ η μελέτη του Ευ. Καρλόπουλου και τον συνεργατών του βρήκε ότι οι θέσεις εργασίας στη ΔΕΗ συντηρούσαν άλλες 3,5 θέσεις στη Δυτική Μακεδονία, οι αντίστοιχοι «πολλαπλασιαστές» στις δραστηριότητες που θα αντικαταστήσουν τη ΔΕΗ είναι:
Α1: Γεωργία, δασοκομία & αλιεία, με συντελεστή 1.8
Α3: Μεταποίηση, με συντελεστή 2.8
Α4: Κατασκευές, με συντελεστή 2.2
Α5: Χονδρικό & λιανικό εμπόριο, επισκευές οχημάτων & μοτοσικλετών, μεταφορά & αποθήκευση, υπηρεσίες παροχής καταλύματος & υπηρεσίες εστίασης, με συντελεστή 2.5
Α9: Επαγγελματικές, επιστημονικές & τεχνικές δραστηριότητες, διοικητικές & υποστηρικτικές δραστηριότητες, με συντελεστή 2.2
Α10: Δημόσια διοίκηση & άμυνα, υποχρεωτική κοινωνική ασφάλιση, εκπαίδευση, δραστηριότητες σχετικές με την ανθρώπινη υγεία & την κοινωνική μέριμνα, με συντελεστή 5.0
Α11: Τέχνες, διασκέδαση & ψυχαγωγία, επισκευές ειδών νοικοκυριού & άλλες υπηρεσίες, με συντελεστή 3.0
Με μοναδική εξαίρεση τον τομέα Α10 που δεν αποτελεί παρά ένα μικρό μέρος των διατυπωμένων προτάσεων, οι υπόλοιποι δείκτες είναι αισθητά μικρότεροι από αυτούς της ΔΕΗ. Πράγμα που σημαίνει ότι σε κάθε περίπτωση, η απολιγνιτοποίηση θα οδηγήσει σε απώλεια τοπικού ΑΕΠ και θέσεων εργασίας.

Γραμμές μεταφοράς υπερυψηλής τάσης και δίκτυα μέσης τάσης στο λεκανοπέδιο Πτολεμαΐδας. Πηγή: ΔΕΗ/Flickr.

Πράσινα υδρογόνα και λευκοί δράκοι
Η περιφερειακή αρχή είχε αντιπροτείνει ως όραμα για το μέλλον της περιοχής το σχέδιο White Dragon, ένα φαραωνικό έργο πράσινου υδρογόνου, με τη φιλοδοξία να διοχετεύεται όχι μόνο στην υπόλοιπη Ελλάδα, αλλά και να εξάγεται προς άλλες χώρες. Το πράσινο υδρογόνο είναι μία αναπτυσσόμενη τεχνολογία για την αποθήκευση ενέργειας από ΑΠΕ – και ο προσδιορισμός “πράσινο” αλλάζει ανάλογα με το αν παίρνει ηλεκτρική ενέργεια από άλλα καύσιμα όπως το φυσικό αέριο και ο λιγνίτης.
Το White Dragon εμφανίστηκε σε περίοπτη θέση στο επικαιροποιημένο Σχέδιο Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης, όπως αυτό παραδόθηκε στο κοινό ύστερα από διαβούλευση τον Δεκέμβριο του 2020 — έστω και χωρίς να έχει εκτιμηθεί ακόμη το πιθανό αποτύπωμά του.
Όταν τον συναντούμε στα μέσα του Μαρτίου του 2022, ο Γιώργος Κασαπίδης αντιμετωπίζει το White Dragon ως το επίκεντρο ενός ολιστικού σχεδίου, το οποίο εκτείνεται σύμφωνα με τα λόγια του ιδίου στη βιομηχανική παραγωγή τεχνολογίας, την καθετοποίηση των αγροτικών δραστηριοτήτων (ώστε πέρα από την αγροτική παραγωγή, να γίνεται και η επεξεργασία των πρώτων υλών στη Δυτική Μακεδονία), την προαγωγή του οικοτουρισμού και του αγροτικού τουρισμού, αλλά και την ανάπτυξη του τομέα της καινοτομίας. Το πράσινο υδρογόνο θα αποτελούσε πόλο έλξης για καινοτόμες βιομηχανίες που θα είχαν ευθεία πρόσβαση στην αξιοποίησή και ανάπτυξή του.
«Πράγμα που σημαίνει» λέει ο Γ. Κασαπίδης «να κατασκευάζονται εδώ οι κυψέλες καυσίμων, τα electrolyzers, τα αυτοκίνητα με υδρογόνο· έτσι θα αντικαταστήσουμε την αλυσίδα αξιών του λιγνίτη — και είμαστε μαθημένοι να το κάνουμε αυτό».
Τον Μάιο του 2021, η γιγάντια σύμπραξη εταιρειών που υποστηρίζει την υλοποίηση του White Dragon, περιλαμβάνοντας τη ΔΕΠΑ Εμπορίας, την Advent Technologies, την Damco Energy, τη ΔΕΗ, τον ΔΕΣΦΑ, τα ΕΛΠΕ, την Motor Oil, την Σωληνουργεία Κορίνθου, τον TAP και την ΤΕΡΝΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ, κατέθεσαν αίτημα συμπερίληψης του σχεδίου στην ελληνική πρόταση για τα Σημαντικά Έργα Κοινού Ευρωπαϊκού Ενδιαφέροντος (IPCEI).
Τον Ιούνιο του 2022, τρεις μήνες μετά τη συζήτησή μας με τον Γ. Κασαπίδη, το White Dragon απέτυχε να διεκδικήσει τις αναγκαίες χρηματοδοτήσεις και τέθηκε εκτός της λίστας των IPCEI. Από τον Τύπο θεωρήθηκε ότι αυτό θα ήταν το οριστικό τέλος του σχεδίου.

Προς την κατάρρευση
Τα στοιχεία που συνέχισαν να καταφθάνουν στο ενδιάμεσο από την ανακοίνωση της απολιγνιτοποίησης μέχρι την απόρριψη του White Dragon, καθιστούσαν την εικόνα όλο και πιο ανησυχητική. Το Παράρτημα Δυτικής Μακεδονίας του Γεωτεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, σε μελέτη του τον Δεκέμβριο του 2019, ανέβαζε τις εκτιμήσεις για τις θέσεις εργασίας που εξαρτώνται εμμέσως από τη ΔΕΗ σε 4,92 και έκανε λόγο για ένα «πολυετές σπιράλ ύφεσης» στην περιφέρεια. Μελέτη του ΙΜΕ-ΓΣΕΒΕΕ τον Μάιο του 2020 υπολόγιζε την απώλεια των θέσεων εργασίας από την απολιγνιτοποίηση σε 22.821 (άμεσες και έμμεσες), ενώ προέβλεπε ότι θα μειωθούν οι απολαβές σε 53.330 ακόμα θέσεις εργασίας.

Εργασίες κατασκευής πυλώνων υπερυψηλής τάσης. Πηγή: ΔΕΗ/Flickr. Το πιο ανησυχητικό δείγμα ήρθε όμως τον Ιανουάριο του 2022, όταν ο Ευ. Καρλόπουλος και η ομάδα του αποφάσισαν να επικαιροποιήσουν για τρίτη φορά τη μελέτη που είχαν κάνει. «Το μοντέλο δείχνει ότι πάμε σε κατάρρευση», λέει. «Δεν είναι απαραίτητο ότι αυτό θα γίνει τελικά αλλά αυτή είναι η φωτογραφία της στιγμής».
Η «φωτογραφία της στιγμής», επικαιροποιημένη με νέα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ μοιάζει να επιβεβαιώνει το χειρότερο δυνατό σενάριο που είχαν προβλέψει στην προηγούμενη αναθεώρηση. Οι δείκτες έφτασαν να προμηνύουν ότι η περιφέρεια θα απωλέσει το 54% του ΑΕΠ της και ότι η απλή διατήρηση των τωρινών θέσεων εργασίας θα απαιτούσε μια αύξηση 23% του ΑΕΠ σε σχέση με αυτό του 2013. Ειδάλλως, η επικαιροποιημένη πρόβλεψη μιλούσε για πάνω από 21.000 θέσεις εργασίας, επιβεβαιώνοντας έτσι τη μελέτη του ΙΜΕ-ΓΣΕΒΕΕ.
Ενώ όμως η κατάσταση τείνει με γρήγορους ρυθμούς να γίνει επείγουσα, οι αντιδράσεις αυτών που σχεδιάζουν την ημέρα δεν φαίνεται να κινούνται με την ίδια ταχύτητα. «Δεν είδαμε αυτό που υπήρξε σε άλλα μέρη του κόσμου [που έγινε απολιγνιτοποίηση], μια γρήγορη νίκη» σημειώνει ο κ. Καρλόπουλος. «Παρακολούθησα συναντήσεις, online σεμινάρια, επιτροπές, αλλά από το 2019 δεν είδα ούτε μια θέση εργασίας να ανοίγει στη Δυτική Μακεδονία».
Αντίθετα, η μεγάλη ταχύτητα που έχουν πιάσει κατά την πτωτική τους πορεία οι καμπύλες στο μοντέλο του κ. Καρλόπουλου, επιβεβαιώνεται και εμπειρικά από τις ίδιες τις προκηρύξεις της ΔΕΗ για θέσεις εργασίας. Το 2019, τα «8μηνα» που συντηρούν έστω και σε επισφαλείς συνθήκες ένα μέρος του εργατικού δυναμικού της ΔΕΗ ήταν 938 θέσεις για τα ορυχεία και 470 θέσεις για τις λιγνιτικές μονάδες. Στην προκήρυξη του 2022, αυτοί οι αριθμοί έχουν μειωθεί σε 218 και 40 αντίστοιχα.

Επενδύσεις — αλλά για ποιους;
Πλήθος πόρων έχει συγκεντρωθεί για τη Δίκαιη Μετάβαση από την ανακοίνωση της απολιγνιτοποίησης και μετά. Ωστόσο, ο τρόπος με τον οποίον έχει στηθεί ο μηχανισμός κατανομής τους, δεν φαίνεται να επιδεικνύει τη δέουσα μέριμνα για τη διασφάλιση των θέσεων εργασίας.
Τον Δεκέμβριο του 2021, ο νόμος 4872 για τη Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση απέκτησε το δικό του ΦΕΚ, αναλαμβάνοντας πια να κάνει πράξη το ΣΔΑΜ που είχε καταρτίσει η ομάδα Μουσουρούλη. Ο νόμος σύστησε εντός του υπουργείου Ανάπτυξης την Ειδική Υπηρεσία Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης που έχει αναλάβει τη μελέτη και έγκριση των έργων που θα λάβουν πόρους ως σημαντικές επενδύσεις για τη Δίκαιη Μετάβαση.
«Με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, η ΔΕΗ ήταν αυτή που κρατούσε ζωντανή την περιοχή»Μόσχος Μόσχου, πρόεδρος του Σωματείου «ΣΠΑΡΤΑΚΟΣ», στο Manifold
Η ενέργεια αυτή ουσιαστικά εκτόπισε το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας από την επίβλεψη της διαδικασίας και έδωσε τις σχετικές αρμοδιότητες στον υπουργό Άδωνι Γεωργιάδη και τον υφυπουργό του Νίκο Παπαθανάση. Παράλληλα, αφού έχει καθορίσει τη λειτουργία της Ειδικής Υπηρεσίας, το μεγαλύτερο μέρος του ΦΕΚ αφιερώνεται σε ρυθμίσεις που αφορούν την αξιοποίηση των εδαφών των λιγνιτωρυχείων στη μεταλιγνιτική εποχή.
Το υπουργείο Ανάπτυξης κατέθεσε τον Μάρτιο του 2022 στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για έγκριση την τελική εκδοχή του Προγράμματος Δίκαιης Μετάβασης και των συνοδών τριών Εδαφικών Σχεδίων που συγκεκριμενοποιούν τι μέλλει γενέσθαι σε κάθε περιφέρεια: ένα για τη Δυτική Μακεδονία, ένα για τη Μεγαλόπολη και ένα για τα νησιά. Στις 16 Ιουνίου, η Επιτροπή ενέκρινε το Πρόγραμμα.
Το Πρόγραμμα εν συνόλω κοστολογείται στα 1,6 δισ. ευρώ και μεγάλο μέρος του θα κατευθυνθεί στα νησιά του Αιγαίου προκειμένου να κλείσουν τις πετρελαϊκές μονάδες που τους παρέχουν μεν ρεύμα με πολύ ρυπογόνο και δαπανηρό τρόπο, αλλά εν αντιθέσει με τη Δυτική Μακεδονία και τη Μεγαλόπολη, δεν έχουν κάποια ιδιαίτερη συμβολή στις θέσεις εργασίας και την απασχόληση.
Δεν είναι σαφές τι μέρος των χρημάτων θα πάρει η Δυτική Μακεδονία, που αντιμετωπίζει το πιο επιτακτικό πρόβλημα, από αυτό το ποσό. Το σίγουρο είναι ότι άλλα χρηματοδοτικά εργαλεία, όπως το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας που λέγεται ρητά από την κυβέρνηση ότι θα συνδράμει στο έργο της Δίκαιης Μετάβασης, δεν φαίνεται να πολυασχολείται με τις θέσεις εργασίας· η συνδρομή του θα αφορά και πάλι μόνο τα πρώην λιγνιτωρυχεία της ΔΕΗ που θα πωληθούν ως οικόπεδα με αντάλλαγμα «τουλάχιστον ίσο» με το κόστος αποκατάστασής τους.
Παρότι το Εδαφικό Σχέδιο για τη Δυτική Μακεδονία που κατέθεσε το υπουργείο Ανάπτυξης στην Επιτροπή μιλάει για αποκατάσταση 10400 θέσεων εργασίας — που αποτελούν, έτσι κι αλλιώς, λιγότερο από το μισό των θέσεων που εκτιμάται ότι θα χαθούν — ο τρόπος που θα γίνει αυτό δεν εξηγείται. Τα τέσσερα παραδείγματα επενδυτικών σχεδίων που παρατίθενται στο σχέδιο προβλέπουν τη δημιουργία περίπου 2.000 θέσεων εργασίας και αυτές βασίζονται εν μέρει στη μετατροπή της περιοχής σε κόμβο πράσινου υδρογόνου — ένα σχέδιο που καθίσταται αμφίβολο μετά την αποτυχία του White Dragon.

Λιγνιτικό Κέντρο Δυτικής Μακεδονίας. Πηγή: ΔΕΗ/Flickr. Χωρίς μέλλον
Ο πρόεδρος του Σωματείου «ΣΠΑΡΤΑΚΟΣ», Μόσχος Μόσχου, είναι κατηγορηματικός: «Με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, η ΔΕΗ ήταν αυτή που κρατούσε ζωντανή την περιοχή». Μπορεί να μην έχει την επιστημονική επάρκεια του ΤΕΕ, του ΙΟΒΕ ή του ΙΕΝΕ ώστε να ποσοτικοποιήσει ο ίδιος τους ρυθμούς συρρίκνωσης του πλούτου και της απασχόλησης στην περιοχή, όμως η εμπειρική του οπτική είναι πολύ πειστική: μετράει τις πενήντα καντίνες που λειτουργούν γύρω-γύρω από τις μονάδες και τα ορυχεία, βλέπει τους μικρούς εργολάβους που αναγκάστηκαν να πουλήσουν κοψοχρονιά τα φορτηγά στα οποία είχαν επενδύσει και το σημαντικότερο, παρατηρεί ότι στο χωριό του, το Βοσκοχώρι Κοζάνης, εκεί που όπως λέει μαζεύονταν κάθε Σάββατο και δεν ήξεραν ποιος θα πρωτοκαθίσει, τώρα με δυσκολία βγάζουν τετράδα για μπιρίμπα.
Ο Μ. Μόσχου έχει παρακολουθήσει στενά όλες τις συνεδριάσεις σε δημοτικό, περιφερειακό ή τεχνοκρατικό επίπεδο, όταν δεν πρωταγωνίστησε και ο ίδιος σε αυτές. Άλλωστε, εδώ και σχεδόν δύο δεκαετίες, τα σωματεία εργαζόμενων, οι εκάστοτε τοπικοί άρχοντες, οι εκάστοτε κυβερνήσεις, τα επιμελητήρια και οι περιβαλλοντικές οργανώσεις βρίσκονται όλοι σε ένα συνεχή διάλογο, συνήθως συγκρουσιακό, για τη μεταλιγνιτική εποχή.
Ο υπόλοιπος κόσμος της περιοχής όμως; Η πλειοψηφία αυτών που δεν απασχολούνταν στη ΔΕΗ, σύμφωνα με τον κ. Μόσχου, έχει μια εμπάθεια απέναντι στους «δεητζήδες».
«Ίσως να την προκαλέσαμε κι εμείς με τη στάση μας» λέει. «Κάποιοι προκαλούσαν με τις αμοιβές τους, δεν υπήρχε αλληλεγγύη». Θεωρεί άδικο ότι για τόσα χρόνια περιοχές της Κοζάνης όπως τα Σέρβια ή το Βόιο ήταν μονίμως «ριγμένες» στις προσλήψεις στη ΔΕΗ, τόσο τις μόνιμες, όσο και τα 8μηνα προγράμματα..
«Η πλειοψηφία δεν συνειδητοποιεί ότι τα ορυχεία και οι μονάδες θα κλείσουν» μας λέει ο Μ. Μόσχου. «Σου λένε “μειώνονται, αλλά κάτι θα γίνει”. Δεν είναι ενεργοί, ίσως δεν μπορέσαμε να τους πείσουμε, ίσως αν η τοπική αυτοδιοίκηση…»
Ακολουθεί μια παύση.
«Εγώ μπορώ να μαζέψω τους εργαζόμενους στη ΔΕΗ. Δεν μπορώ να είμαι υπεύθυνος, ούτε για την κοινωνία, ούτε για την ανεργία».
Ο πόλεμος στην Ουκρανία και οι ενεργειακές του επιπτώσεις ανακίνησαν μια συζήτηση επέκτασης της ζωής των λιγνιτικών μονάδων — αλλά κι αυτή δεν φαίνεται να επηρεάζει σημαντικά το αποτέλεσμα. Η λιγνιτική παραγωγή αυξάνεται ξανά προκειμένου να καλύψει τα κενά υπό τον φόβο του κλεισίματος της στρόφιγγας του ρωσικού φυσικού αερίου, αλλά αυτό αποτελεί ένα πρόσκαιρο βήμα μέχρι τη λειτουργία των νέων υποδομών για την αποθήκευση αμερικάνικου υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG).
Χωρίς ισχυρή παρέμβαση, αυτό που κάποτε έσφυζε από ζωή και ρωμαλέα οικονομική δραστηριότητα στη Δυτική Μακεδονία, μπορεί γρήγορα να οδηγηθεί σε μαρασμό
Ακόμα όμως κι αν η κυβέρνηση αποφασίσει να παρατείνει τον χρόνο ζωής του λιγνίτη, δεν είναι σίγουρο ότι αυτό θα αποτρέψει τον αποδεκατισμό των λιγνιτικών περιοχών. Η παράταση αποτελεί αίτημα και του Σωματείου “ΣΠΑΡΤΑΚΟΣ”. Όταν ρωτάμε τον κ. Μόσχου τι θα κερδίσει με αυτό, ο ίδιος απαντά ότι θα δώσει τον αναγκαίο χρόνο για να σχεδιαστεί καλύτερα.
Όμως το πλάνο της κυβέρνησης για τη Δίκαιη Μετάβαση δεν έχει μόνο πρόβλημα χρόνου, αλλά κυρίως προτεραιοτήτων. Έχοντας μεριμνήσει μέχρι τώρα μόνο για την οικοπεδοποίηση των πρώην ορυχείων και τις ιδιωτικές επενδύσεις, η κυβέρνηση έχει πια καταρτίσει τον οδικό χάρτη της επόμενης ημέρας. Απλά όπως δείχνουν τα επίσημα έγγραφα που αποτυπώνουν το σχέδιο, φαίνεται να έχει συμβιβαστεί εξαρχής με την απώλεια θέσεων εργασίας σε μία ήδη βαρύτατα πληγείσα οικονομικά περιοχή.
Σε κάθε περίπτωση, στο πλαίσιο μιας ευρωπαϊκής πολιτικής που έχει διακηρύξει το τέλος των ορυκτών καυσίμων, η ημερομηνία λήξης του λιγνίτη πλησιάζει ταχύτατα. Κι όπως κάθε μονοκαλλιέργεια, αρχής γενομένης με τη ζοφερή προφητεία της αυτοκινητοβιομηχανίας του αμερικάνικου Ντιτρόιτ, χωρίς ισχυρή παρέμβαση, αυτό που κάποτε έσφυζε από ζωή και ρωμαλέα οικονομική δραστηριότητα, μπορεί πολύ γρήγορα να οδηγηθεί σε έναν μαρασμό που δεν θα μοιάζει με τίποτα απ’ όσα έχουμε δει ως τώρα.
Το δημοσίευμα αυτό είναι το τρίτο σε μια σειρά από σχεδιαζόμενα ρεπορτάζ για την ενεργειακή μετάβαση στην Ελλάδα. Η έρευνα γίνεται σε συνεργασία και με τη χρηματοδότηση του Source Material (Ηνωμένο Βασίλειο).

Πηγή: https://www.reportersunited.gr/9571/9571-to-detroit-ellada-lignitis/

Διαβάστε περισσότερα...